{"id":11411,"date":"2025-08-27T07:30:00","date_gmt":"2025-08-27T05:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=11411"},"modified":"2025-08-17T22:46:32","modified_gmt":"2025-08-17T20:46:32","slug":"destebanlik-sifa-alcicioglu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=11411","title":{"rendered":"Destebanl\u0131k &#8211; \u015eifa Al\u00e7\u0131c\u0131o\u011flu"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ARGASDI-SAYI-78-KALITELI-8.jpeg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" width=\"684\" height=\"615\" src=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ARGASDI-SAYI-78-KALITELI-8.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-11412\" srcset=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ARGASDI-SAYI-78-KALITELI-8.jpeg 684w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ARGASDI-SAYI-78-KALITELI-8-300x270.jpeg 300w\" sizes=\"(max-width: 684px) 100vw, 684px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Y\u0131llar boyunca adam\u0131zda var olan ama g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015famayan \u00e7ok say\u0131da meslek var. Tabii ki bu durumun olu\u015fmas\u0131nda geli\u015fen teknoloji, de\u011fi\u015fen d\u00fcnya d\u00fczeni, g\u00fcndelik ve siyasi yap\u0131n\u0131n zaman i\u00e7indeki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerini sayabiliriz. Yitip giden bir meslek olarak destebanl\u0131k da ge\u00e7mi\u015f y\u0131llara damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015f. K\u0131br\u0131s\u2019ta ya\u015f\u0131 80\u2019in \u00fczerinde bu i\u015fi yapm\u0131\u015f desteban lakapl\u0131 bir\u00e7ok ki\u015fiyle tan\u0131\u015fabilirsiniz. Bu Destaban Aliler, Desteban Yusuflar bir zamanlar ovalarda n\u00f6bete durmu\u015f hemen her k\u00f6yde bulunan bek\u00e7ilerdi. \u00d6zellikle \u0130ngiliz S\u00f6m\u00fcrge Y\u00f6netimi D\u00f6nemin\u2019de var olduklar\u0131 bilinse de bu mesle\u011fin Osmanl\u0131 D\u00f6neminden itibaren yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belgelenmi\u015ftir. Naz\u0131m Beratl\u0131 taraf\u0131ndan yaz\u0131lan \u201cK\u0131br\u0131s\u2019ta Osmanl\u0131\u2019dan G\u00fcn\u00fcm\u00fcze Bir Miras: Destebanl\u0131k\u201d adl\u0131 makalede; \u0130ngilizler\u2019in K\u0131br\u0131s\u2019a ayak basmas\u0131ndan 1932\u2019ye de\u011fin ge\u00e7en s\u00fcrede Osmanl\u0131 yasalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte tuttu\u011fu ve bu sistemi \u201cm\u00fckemmele yak\u0131n bir sistem\u201d olarak de\u011ferlendirerek aynen uygulad\u0131\u011f\u0131 yazmaktad\u0131r. 1932\u2019de destebanl\u0131kla ilgili yap\u0131lan ilk \u0130ngiliz yasas\u0131nda, Osmanl\u0131 d\u00f6nemindeki \u201cKaimakam\u201d ve \u201ckaza\u201d terimleri s\u0131ras\u0131yla \u201cComissioner\u201d ve \u201cdistrict\u201d olarak de\u011fi\u015ftirilmi\u015f, ancak sistemin \u00f6z\u00fc aynen b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Desteban, kelimesini etimolojik anlamda incelendi\u011fimiz zaman Fars\u00e7a\u2019dan gelen dest ve ban s\u00f6zc\u00fcklerinin birle\u015fmesiyle ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Buradaki iki kelimenin manas\u0131 ise \u015f\u00f6yledir: Ova bek\u00e7isi. Osmanl\u0131 D\u00f6nemin\u2019de sipahilerle sa\u011flanan k\u0131rsal alan korumac\u0131l\u0131\u011f\u0131, yeni\u00e7erili\u011fin kald\u0131r\u0131lmas\u0131yla birlikte farkl\u0131 bir yap\u0131ya b\u00fcr\u00fcnerek destebanl\u0131\u011f\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na vesile olmu\u015ftur. K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk destebanlara, K\u0131br\u0131sl\u0131 Elenler taraf\u0131ndan \u201cT\u00fcrk ku\u015fu\u201d anlam\u0131na gelen \u201cTourkopoullos\u201d (durkopullo) denmesi ise ba\u015fka bir tart\u0131\u015fma yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Bu s\u00f6z\u00fcn Ha\u00e7l\u0131 seferleri s\u0131ras\u0131nda adaya gelen ve yerle\u015fen T\u00fcrkler olan T\u00fcrkopoller oldu\u011funa dair bir rivayet vard\u0131r. Osmanl\u0131 Devleti\u2019nden \u00e7ok \u00f6nce adaya gelen ve paral\u0131 asker olarak tabir edilen T\u00fcrkopoller\u2019e L\u00fczinyanlar zaman\u0131nda K\u0131br\u0131s\u2019tan toprak da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve k\u0131rsal kesimin g\u00fcvenli\u011finden sorumlu tutulmalar\u0131 nedeniyle destebanl\u0131kla e\u015fle\u015ftirildikleri i\u00e7in b\u00f6yle s\u00f6ylendi\u011fi de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Destebanlar, yerel otoritenin en somut temsilcilerinden biri olarak; g\u00fcvenlik, d\u00fczen, ceza, hatta ahlaki denetim alanlar\u0131nda g\u00f6rev alm\u0131\u015f yar\u0131-resmi g\u00f6revlilerdi. Tabii ki baz\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fck yumurtalar bu meslekte de ortaya \u00e7\u0131kar, yerel otoriteyle i\u00e7 i\u00e7e \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bazen keyfi ceza uygulayana da rastlan\u0131rd\u0131. E\u011fer hayvanlar\u0131n\u0131z ba\u015fka birinin tarlas\u0131na girmi\u015fse vay halinize, desteban olaya ve hayvana el koyar. Kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda size para cezas\u0131 keserdi. Destebanlar\u0131n uygulad\u0131\u011f\u0131 bu resmi i\u015flem \u0130ngiliz kaynaklar\u0131nda \u201cTook up the Money\u201d (paray\u0131 ald\u0131) \u015feklinde ifade edilirdi. Bir s\u00f6ylentiye g\u00f6re bu ifade \u00f6nce tukap \u015feklinde dile yerle\u015fmi\u015f sonras\u0131nda da T\u00fcrk\u00e7e olarak tokat paras\u0131 ad\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f. Onlar hem sayg\u0131 duyulan hem korkulan hem de g\u00fcvenilen fig\u00fcrlerdi. Her ne kadar sorumlular\u0131na izahat vermek hatta bazen ispiyonlamak durumunda olsalar da bu i\u015fi yapacak ki\u015filer \u00f6zenle se\u00e7ilirdi. Gururla ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 armada hangi k\u00f6y\u00fc temsil ettiklerini g\u00f6steren bir numara ve \u201cRURAL CONSTABLE\u201d (tar\u0131m bek\u00e7isi) yazan bir ibare bulunurdu. K\u00f6ylerdeki ekinleri, ba\u011f, bah\u00e7e ve davarlar\u0131 korumak \u00fczere devlet\u00e7e atand\u0131klar\u0131 kamu g\u00f6revlerini yaparken kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 bir su\u00e7 durumunda hemen boyunlar\u0131nda as\u0131l\u0131 ince d\u00fcd\u00fck yard\u0131ma yeti\u015fir iki duda\u011f\u0131n aras\u0131ndan \u00e7\u0131kan tiz sesle etrafa korku ya da g\u00fcvendeyiz hissi salarlard\u0131. Ayr\u0131ca, baz\u0131 destebanlar otoritelerini g\u00f6stermek amac\u0131yla topuz ta\u015f\u0131r, bu da onlar\u0131n k\u00f6ydeki d\u00fczeni sa\u011flamak i\u00e7in yetkili olduklar\u0131n\u0131 simgelerdi. Destebanlar\u0131n g\u00f6revleri aras\u0131nda yabani hayat ve yabani ku\u015flar\u0131 koruyup, zarar verebilecek olanlar\u0131 en yak\u0131n polis istasyonuna rapor etmek de vard\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeyse yaban hayat b\u00fcy\u00fck bir tehlike alt\u0131ndad\u0131r. G\u00f6r\u00fcyoruz ki do\u011fal hayatta ya\u015fayan canl\u0131lar barbarca katlediliyor. Ya\u015fam alanlar\u0131 k\u0131s\u0131tlan\u0131yor ve avc\u0131l\u0131k, kirlilik gibi insan eliyle yap\u0131lanlar nedeniyle say\u0131lar\u0131 azalma yoluna gidiyor. T\u00fcm bunlara ilaveten bar\u0131nma hakk\u0131m\u0131z yabanc\u0131 sermayeye pe\u015fke\u015f \u00e7ekilip, denizler kirletilip, do\u011fa talan edilirken; alt yap\u0131s\u0131z, toplu ta\u015f\u0131mas\u0131z, gittik\u00e7e kirlenen bir ekosistemde ya\u015famaya mecbur b\u0131rak\u0131l\u0131yoruz. Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda hem K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrkler hem de K\u0131br\u0131sl\u0131 Elenler k\u00f6ylerini ve \u00e7evrelerini korumak ad\u0131na desteban olmu\u015flar. Bug\u00fcn bize d\u00fc\u015fen de bu bozuk d\u00fczene kar\u015f\u0131 ayn\u0131 \u015fekilde hareket etmektir. Do\u011faya verilen talan ve hasar yasalarca da desteklenip gerekli cezalar\u0131n verilmesi gerekir ancak bunlar da yeterli de\u011fildir. Gelmi\u015f ge\u00e7mi\u015f h\u00fck\u00fcmetlere sorumluluklar\u0131 hat\u0131rlat\u0131lmal\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015flardan itibaren do\u011fal hayat\u0131n ve ekolojinin ne denli \u00f6nemli oldu\u011funun benimsetilip \u00f6\u011fretilmesi gerekir. Unutmamal\u0131y\u0131z ki do\u011faya h\u00fckmeden de\u011fil, yaln\u0131zca onun bir par\u00e7as\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p><strong> Kaynaklar<em>:<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\"><em>https:\/\/www.sosyalarastirmalar.com\/articles\/ rural-constabulary-in-cyprus-from-ottoman- times-to-contemporary-days.pdf <\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>https:\/\/bilimdili.com\/arkeotarih\/tarih-tarih\/ kibrista-turkler-turkopoller-turkozler\/<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u0131llar boyunca adam\u0131zda var olan ama g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015famayan \u00e7ok say\u0131da meslek var. Tabii ki bu durumun olu\u015fmas\u0131nda geli\u015fen teknoloji, de\u011fi\u015fen d\u00fcnya d\u00fczeni, g\u00fcndelik ve siyasi<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":11412,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,38,42,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ARGASDI-SAYI-78-KALITELI-8.jpeg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-2Y3","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11411"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11411"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11411\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11422,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11411\/revisions\/11422"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11412"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11411"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11411"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11411"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}