{"id":3561,"date":"2015-09-16T16:41:59","date_gmt":"2015-09-16T14:41:59","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3561"},"modified":"2015-09-16T16:41:59","modified_gmt":"2015-09-16T14:41:59","slug":"bellekte-bugun-porteyi-asan-adam-victor-jara","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3561","title":{"rendered":"BELLEK&#8217;TE BUG\u00dcN: PORTEY\u0130 A\u015eAN ADAM &#8211; V\u0130CTOR JARA"},"content":{"rendered":"<p><b>16 Eyl\u00fcl 1973:<\/b> \u015eilili halk sanat\u00e7\u0131s\u0131 ve \u201cYeni T\u00fcrk\u00fc\u201d ak\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc Victor Jara fa\u015fist cunta askerleri taraf\u0131ndan i\u015fkence edilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Tahsin Oygar<a href=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/TAHS\u0130N-FOTO.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3562 alignright\" alt=\"TAHS\u0130N FOTO\" src=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/TAHS\u0130N-FOTO-207x300.jpg\" width=\"207\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/TAHS\u0130N-FOTO-207x300.jpg 207w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/TAHS\u0130N-FOTO.jpg 320w\" sizes=\"(max-width: 207px) 100vw, 207px\" \/><\/a><\/p>\n<p>tahsinoygar@yahoo.com<\/p>\n<p>\u015eili\u2019nin m\u00fctevaz\u0131 bir k\u00f6y\u00fcnde bir \u00e7ift\u00e7i ailenin \u00e7ocu\u011fu olarak do\u011fan V\u00edctor, annesinin \u015eili folkloruna ve m\u00fczi\u011fine tutkusuyla yeti\u015fir. Gen\u00e7lik y\u0131llar\u0131nda ilahiyat okumaya karar veren V\u00edctor, bu e\u011fitimi al\u0131rken dine olan inanc\u0131n\u0131 yitirir. Sonraki y\u0131llarda tiyatro e\u011fitimi al\u0131r ve art\u0131k \u00f6lene kadar yan\u0131ndan ay\u0131rmayaca\u011f\u0131 yolda\u015f\u0131 gitar\u0131yla hayat\u0131na devam eder. \u015eili folk m\u00fczi\u011fini, sosyalist, devrimci d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ile harmanlayan V\u00edctor sonras\u0131nda <a title=\"G\u00fcney Amerika\" href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/G%C3%BCney_Amerika\">G\u00fcney Amerika<\/a>&#8216;da \u201c<a title=\"Nueva canci\u00f3n\" href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Nueva_canci%C3%B3n\">Nueva canci\u00f3n<\/a>\u201d (yeni \u015fark\u0131) ak\u0131m\u0131 diye d\u00fcnyay\u0131 etkileyen, protest tarz\u0131n \u00f6nemli temsilcilerinden biri olacakt\u0131r. Yeni \u015eark\u0131 1960\u2019larda ortaya \u00e7\u0131kan protest bir m\u00fczik hareketidir. <a title=\"Inti-Illimani\" href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Inti-Illimani\">Inti-Illimani<\/a>, <a title=\"Quilapay\u00fan\" href=\"http:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Quilapay%C3%BAn\">Quilapay\u00fan<\/a> gibi gruplar bu ak\u0131m\u0131n en bilinenlerindendir. Her ne kadar sonradan \u00e7izgilerini kaybetmi\u015flerse de T\u00fcrkiye\u2019de de Yeni T\u00fcrk\u00fc (isimlerinin ilham kayna\u011f\u0131 bu harekettir) grubu bu hareketten etkilenmi\u015ftir. Yeni \u015fark\u0131 ak\u0131m\u0131n\u0131n kurucusu kabul edilen Violetta Perra\u2019dan \u00e7ok etkilenen V\u00edctor\u2019un m\u00fczi\u011finde, s\u0131n\u0131fs\u0131z ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fcz bir d\u00fcnya hayali, ezilenlerin yan\u0131nda haks\u0131zl\u0131klara kar\u015f\u0131 duru\u015fu ve politik skandallar\u0131 hedef alan \u015fark\u0131lar bestelemesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. Aktif olarak, d\u00f6nemin sol partileri ve Salvador Allende\u2019nin de i\u00e7inde bulundu\u011fu Unidad Popular\u2019a (Halk Birli\u011fi) destek vermi\u015f olmas\u0131 ise kom\u00fcnist kimli\u011finin pratikle s\u0131nand\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6stergesi olmu\u015ftur. S\u0131r\u00e7a k\u00f6\u015fklerde ayd\u0131n olmaktansa halk\u0131n i\u00e7inde halkla birlikte m\u00fccadele vermi\u015f ger\u00e7ek bir sanat\u00e7\u0131d\u0131r. V\u00edctor m\u00fczi\u011fini ve felsefesini \u015f\u00f6yle anlat\u0131r:<\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i><\/p>\n<p><i>\u201cB\u0130LD\u0130RGE<\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i><\/p>\n<p><i>Ne t\u00fcrk\u00fc s\u00f6yleme a\u015fk\u0131mdan ne de sesimi<\/i><\/p>\n<p><i>dinletmek i\u00e7in de\u011fil bunca t\u00fcrk\u00fc s\u00f6ylemem.<\/i><\/p>\n<p><i>Benim namuslu gitar\u0131m\u0131n sesi<\/i><\/p>\n<p><i>hem duygulu hem de hakl\u0131d\u0131r.<\/i><\/p>\n<p><i>D\u00fcnyan\u0131n y\u00fcre\u011finden \u00e7\u0131kar<\/i><\/p>\n<p><i>bir g\u00fcvercin gibi kanatl\u0131<\/i><\/p>\n<p><i>kutsal su gibi \u015fefkatli,<\/i><\/p>\n<p><i>ok\u015far gitar\u0131m \u00f6leni ve yi\u011fidi.<\/i><\/p>\n<p><i>\u015eark\u0131m amac\u0131na kavu\u015fur<\/i><\/p>\n<p><i>Violetta&#8217;n\u0131n dedi\u011fi gibi.<\/i><\/p>\n<p><i>P\u0131r\u0131l p\u0131r\u0131l co\u015fkulu durmak bilmez<\/i><\/p>\n<p><i>ve bahar kokan bir i\u015f\u00e7idir!<\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i><\/p>\n<p><i>Gitar\u0131m ne zenginlerin gitar\u0131d\u0131r,<\/i><\/p>\n<p><i>ne de ba\u015fka bir \u015feyin.<\/i><\/p>\n<p><i>\u015eark\u0131m bir yap\u0131 iskelesidir<\/i><\/p>\n<p><i>eri\u015ftirir bizi y\u0131ld\u0131zlara.<\/i><\/p>\n<p><i>Kat\u0131ks\u0131z ger\u00e7ekleri \u015fark\u0131s\u0131nda<\/i><\/p>\n<p><i>s\u00f6ylerken bir insan \u00f6lmek pahas\u0131na,<\/i><\/p>\n<p><i>anlam\u0131n\u0131 bulur o \u015fark\u0131<\/i><\/p>\n<p><i>damarlar\u0131nda atarken.<\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i><\/p>\n<p><i>\u015eark\u0131m ne gelip ge\u00e7ici \u00f6vg\u00fcler d\u00fczer<\/i><\/p>\n<p><i>ne de ba\u015fkalar\u0131na \u00fcn katar,<\/i><\/p>\n<p><i>yoksul \u00fclkemin<\/i><\/p>\n<p><i>k\u00f6k\u00a0 salm\u0131\u015ft\u0131r topra\u011f\u0131na.<\/i><\/p>\n<p><i>Orada, her \u015feyin bitti\u011fi<\/i><\/p>\n<p><i>ve her \u015feyin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 yerde,<\/i><\/p>\n<p><i>s\u00f6ylerim o her zaman yi\u011fit ve derin<\/i><\/p>\n<p><i>sonsuza dek yeni olacak \u015fark\u0131y\u0131.\u201d<\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/i><\/p>\n<p><i>3 Eyl\u00fcl 1973<\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.siir.gen.tr\/siir\/v\/victor_jara\/index.html\"><i>Victor JARA<\/i><\/a><i><\/i><\/p>\n<p><i>\u00a0<\/i>1970\u2019de Unidad Popular\u2019\u0131n deste\u011fi ile se\u00e7imle ba\u015fkan olan Allende sosyalist bir lider olarak ABD i\u00e7in ciddi bir tehlike olu\u015fturur. \u00dc\u00e7 y\u0131l sonra CIA\u2019in bizzat aktif rol oynad\u0131\u011f\u0131 ABD destekli bir darbe ile fa\u015fist diktat\u00f6r Pinochet, \u015eili\u2019nin ba\u015f\u0131na ge\u00e7irilir. Emperyalizm, \u00fclkeyi bir anda kan g\u00f6l\u00fcne d\u00f6nd\u00fcren, bask\u0131c\u0131, fa\u015fist bir y\u00f6netimi \u015eili sokaklar\u0131na boca eder. \u0130\u015fte tam bu zamanlarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00fcniversitede yakalan\u0131r V\u00edctor. Y\u00fczlerce insanla birlikte, \u015eili Stadyumu\u2019nda (<i>Estadio Chile)<\/i> hapsedilir.<\/p>\n<p>Onu hapsetmek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Hay\u0131r! \u00c7\u00fcnk\u00fc, silah\u0131n\u0131 yan\u0131nda getirmi\u015ftir. Gizlice son ayarlar\u0131n\u0131 yapar ve bekletmeden omzuna as\u0131p t\u00fcm g\u00fcc\u00fcyle, stadyumdaki fa\u015fistleri, portelerden f\u0131\u015fk\u0131ran notalarla beyinlerinden vurmaya ba\u015flar. O anda etraf\u0131ndaki onlarca tutuklu da ona e\u015flik eder. \u201cVenceremos, venceremos\u2026..\u201d. Bu etkili direni\u015fe kar\u015f\u0131l\u0131k gecikmez! \u0130lk \u00f6nce silah\u0131n\u0131 al\u0131p, yere f\u0131rlat\u0131p k\u0131rarlar. Yetmez! \u00a0Sonra parmaklar\u0131n\u0131 k\u0131rarlar. Yetmez! Kafas\u0131na dip\u00e7ikle vururlar gene yetmez! \u00a0Yap\u0131lacak ba\u015fka \u00e7are kalmaz ve notalar\u0131na kur\u015funlarla kar\u015f\u0131l\u0131k verirler, bu da yetmez! K\u0131r\u0131k ellerini kesip, \u015eili Stadyumu\u2019na asarlar ibret olsun diye. Ama bilmezler ki yetemezler onlar, bu direni\u015fe ruhunu katan \u00f6l\u00fcms\u00fcz g\u00fcc\u00fcn m\u00fczi\u011fimiz oldu\u011funu. Bug\u00fcn o stadyumun ad\u0131 Estadio Chile de\u011fil, Estadio V\u00edctor Jara. Ve hala ilham vermekte V\u00edctor ezilenlerin m\u00fccadelesine. Notalar sadece, be\u015f \u00e7izgili dizek \u00fczerindeki \u00e7izgilere yaz\u0131lmaz. Notalar halklar\u0131n y\u00fcreklerine, ruhlar\u0131na ve tarihine de yaz\u0131labilir. \u0130\u015fte kar\u015f\u0131n\u0131zda porteyi a\u015fan bu adam: <b>V\u00edctor Lidio Jara Mart\u00ednez<\/b>.<\/p>\n<p>Not: Yeni T\u00fcrk\u00fc Ak\u0131m\u0131 baz\u0131 kaynaklarda Yeni \u015eark\u0131 Ak\u0131m\u0131 olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>16 Eyl\u00fcl 1973: \u015eilili halk sanat\u00e7\u0131s\u0131 ve \u201cYeni T\u00fcrk\u00fc\u201d ak\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc Victor Jara fa\u015fist cunta askerleri taraf\u0131ndan i\u015fkence edilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc. &nbsp; Tahsin Oygar tahsinoygar@yahoo.com \u015eili\u2019nin<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":3562,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,44,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/TAHS\u0130N-FOTO.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-Vr","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3561"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3561"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3561\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3564,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3561\/revisions\/3564"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3562"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3561"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3561"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3561"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}