{"id":3573,"date":"2015-09-22T17:56:36","date_gmt":"2015-09-22T15:56:36","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3573"},"modified":"2015-09-22T17:56:36","modified_gmt":"2015-09-22T15:56:36","slug":"argasdinin-39-kutup-ha-ne-yazisi-ben-de-halimce-bedreddinem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3573","title":{"rendered":"ARGASD\u0130&#8217;N\u0130N 39. K\u00dcT\u00dcP-HA!-NE? YAZISI &#8220;BEN DE HAL\u0130MCE BEDREDD\u0130NEM&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>Ali \u015eahin<\/p>\n<p>aiossemeon@hotmail.com<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/kitap-Kopya.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3575 alignleft\" alt=\"kitap - Kopya\" src=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/kitap-Kopya-207x300.jpg\" width=\"207\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/kitap-Kopya-207x300.jpg 207w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/kitap-Kopya.jpg 640w\" sizes=\"(max-width: 207px) 100vw, 207px\" \/><\/a>\u00a0\u201c&#8230;bildi\u011fim kadar\u0131yla ger\u00e7e\u011fe engel olabilecek bir ceza daha icad olunmam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>\u015eeyh Bedreddin<\/p>\n<p>Mera\u011f\u0131m ve bilgim \u015fark\u0131larla ve \u015fiirlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 kal\u0131rd\u0131 ta ki okuyana kadar. Naz\u0131m, o me\u015fhur \u015fiirinde \u00e7ok g\u00fczel anlatm\u0131\u015ft\u0131 resmi tarihte \u0131srarla yer verilmeyen \u201cBedreddin&#8217;in Destan\u0131\u201dn\u0131. \u015eeyh Bedreddin ile ilgili bir \u015feyler okuma arzumu harekete ge\u00e7irecek kadar tetikleyen biri daha vard\u0131 Naz\u0131m&#8217;a su\u00e7 orta\u011f\u0131. Ge\u00e7en sene bir geceydi, san\u0131r\u0131m Naz\u0131m&#8217;\u0131n \u00f6l\u00fcm y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc olan 3 Haziran&#8217;d\u0131. Lirik \u015eiir Grubu Naz\u0131m an\u0131s\u0131na bir gece d\u00fczenlemi\u015f ve Naz\u0131m \u015fiirleri okunuyordu. Lefko\u015fa Belediye Orkestras\u0131&#8217;n\u0131n \u00e7ald\u0131\u011f\u0131 beste ile Ya\u015far Ersoy, \u00f6yle bir okumu\u015ftu ki \u015eeyh Bedreddin Destan\u0131&#8217;n\u0131&#8230; Karaburun&#8217;da sava\u015fan Bedreddin&#8217;in m\u00fcridlerini g\u00f6rm\u00fc\u015f gibi&#8230; Fakat bu iddia bile o duyguyu anlatmaya yetersiz kal\u0131r&#8230;<\/p>\n<p>\u201cBen De Halimce Bedreddinem\u201d gibi de\u011ferli bir roman\u0131 okumam\u0131z, biraz da \u015fans i\u015fi asl\u0131nda. Kitab\u0131 kaleme alan Sovyet yazar\u0131 Radi Fi\u015f, \u0130kinci Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n ard\u0131ndan \u015earkiyat Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;n\u00fcn \u00c7ince b\u00f6l\u00fcm\u00fcne ba\u015fvurmu\u015f fakat yer olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in reddedilince T\u00fcrk\u00e7e b\u00f6l\u00fcm\u00fcne girmi\u015f. \u00c7ince b\u00f6l\u00fcm\u00fcne kabul edilseydi san\u0131r\u0131m bu kitab\u0131 konu\u015fuyor olamazd\u0131k. En az\u0131ndan Bedreddin ile ilgili onun roman\u0131n\u0131 okuyamazd\u0131k. Naz\u0131m Hikmet ile dost olan Radi Fi\u015f, Sabahattin Ali, Melih Cevdet Anday, Orhan Veli gibi de\u011ferli T\u00fcrkiyeli yazarlar\u0131n eserlerini de Rus\u00e7a\u2019ya \u00e7evirmi\u015f bir yazar.<\/p>\n<p>600 k\u00fcsur y\u0131l \u00f6nce, 1400&#8217;l\u00fc y\u0131llar\u0131n ilk \u00e7eyre\u011finde ya\u015fanm\u0131\u015f, bi\u00e7imi ve talepleri ile hen\u00fcz tarih sahnesine \u00e7\u0131kmas\u0131na 400 y\u0131l olan Marksizm ile bariz bir yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131 olan \u015eeyh Bedreddin&#8217;in ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 hareket, Fi\u015f&#8217;in usta yazarl\u0131\u011f\u0131yla \u00e7ok iyi bir \u015fekilde okuyucuya aktar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Roman\u0131nda Bedreddin&#8217;in ya\u015fam \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc geriye d\u00f6n\u00fc\u015fl\u00fc bir \u015fekilde kaleme alan Fi\u015f, kulland\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131m bi\u00e7imiyle romanda bahsedilen karakterlerinin ya\u015fam i\u00e7indeki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerini \u00e7ok iyi g\u00f6stermi\u015f.<\/p>\n<p>Bir dini bilgin olmak yolunda gen\u00e7 ya\u015fta kendini \u201cHakikat&#8217;e\u201d adayan Bedrreddin, en ba\u015fta salt mant\u0131\u011fa \u00f6nem veren bir ki\u015fi olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmle, duygudan yoksun bir mant\u0131\u011f\u0131n ne kadar eksik kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 romanda bahsedilen \u015fu c\u00fcmlelerle ifade ediyor: \u201cY\u00fcre\u011fin esinlendirici etkisinden yoksun oldu mu, mant\u0131k ne kadar tehlikeli, ne kadar insanl\u0131k d\u0131\u015f\u0131 bir \u015fey olabilirdi.\u201d<\/p>\n<p>\u00d6te yandan \u201cOysa kim ki bilir, bir daha hi\u00e7 \u00f6\u011frenmez. \u00d6nce bilmedi\u011fini bileceksin\u201d anlay\u0131\u015f\u0131yla s\u00fcrekli hakikati arayan Bedreddin, insanlar aras\u0131ndaki e\u015fitsizli\u011fi yaratan d\u00fczeni y\u0131kman\u0131n hakikatin kendisi oldu\u011fu kanaatine var\u0131r. Bu da, topra\u011f\u0131n ve yery\u00fcz\u00fc zenginliklerinin payla\u015f\u0131lmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u201cYarin yana\u011f\u0131ndan gayr\u0131 her \u015feyde, her yerde hep beraber\u201d anlay\u0131\u015f\u0131yla m\u00fcridleri ile beraber bir isyan i\u00e7in haz\u0131rl\u0131\u011fa ba\u015flar. Harekete ge\u00e7mek gereklidir \u00e7\u00fcnk\u00fc, \u201cHakikat, \u00f6\u011fretilen de\u011fil, olunan \u015feydir. Hakikate bilgiyle de\u011fil, anlamayla ula\u015f\u0131l\u0131r.\u201d Kendisi s\u00fcrg\u00fcnde oldu\u011fu i\u00e7in, dikkat \u00e7ekmemek ad\u0131na m\u00fcridleri ondan ayr\u0131 \u00e7\u0131kar yola. B\u00f6rkl\u00fcce Mustafa Karaburun yar\u0131madas\u0131nda T\u00fcrkmenlerle birlikte Rum bal\u0131k\u00e7\u0131lar\u0131 \u00f6rg\u00fctler. Bir di\u011fer m\u00fcrid Torlak Kemal ise Manisa&#8217;da yine T\u00fcrkmenlerle Yahudi esnaflar\u0131\u2026 Her t\u00fcrl\u00fc etnik grup ve inan\u0131\u015f onlarla birliktedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n hakikate giden yolu e\u015fitli\u011fin ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn yoludur. Bedreddin, halklar aras\u0131 d\u00fc\u015fmanl\u0131k ve bask\u0131y\u0131; \u201cBa\u015fka halklar \u00fczerinde bask\u0131 uygulamak, \u00f6z\u00fcnde, kendi halk\u0131 \u00fczerindeki bask\u0131y\u0131 gizlemeye, unutturmaya y\u00f6neliktir\u201d \u015feklinde yorumluyordu. B\u00f6rkl\u00fcce Mustafa ve Torlak Kemal&#8217;in \u00e7abalar\u0131n\u0131n yan\u0131nda, Bedreddin de Rumeli&#8217;nde farkl\u0131 halklar\u0131 hakikat kavgas\u0131na katt\u0131.<\/p>\n<p>Sultan Mehmed&#8217;in bu \u201ctehlikeli ve zararl\u0131\u201d giri\u015fimi engellemek i\u00e7in icraata girmesi uzun s\u00fcrmedi. Hakikatin taraf\u0131nda yer alanlar ilk sava\u015ftan galip \u00e7\u0131k\u0131nca, \u015eehzade Murat ve Beyaz\u0131t Pa\u015fa isyan\u0131 bast\u0131rmak i\u00e7in t\u00fcm g\u00fc\u00e7leriyle Karaburun&#8217;a y\u00fcr\u00fcd\u00fcler ve Bedreddin&#8217;in m\u00fcridlerini katlettiler. Rumeli&#8217;nde \u00f6rg\u00fctlenme \u00e7abalar\u0131na devam eden Bedreddin&#8217;in yakalanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ise halk\u0131n tepkisinden \u00e7ekinen Osmanl\u0131 y\u00f6netimi, bir \u015feriat mahkemesi kurarak Bedreddin&#8217;i o \u015fekilde idam etmek niyetindeydi. Fakat kurulan mahkemede Bedreddin&#8217;i alt edebilecek bir bilgin yoktu. Buna kar\u015f\u0131n Bedreddin laf\u0131 fazla uzatmad\u0131; \u201cMadem ki biz yenildik, \u015fimdi b\u00fct\u00fcn konu\u015fmalar bo\u015fad\u0131r&#8230; Verin \u015fu fetvan\u0131z\u0131!\u201d diyerek, dini konularda fetva verme hakk\u0131na sahip oldu\u011funu g\u00f6steren m\u00fchr\u00fcn\u00fc kendi idam ferman\u0131na vurdu!<\/p>\n<p>Kitapta ge\u00e7en diyaloglar\u0131n d\u00f6nemin diline ve d\u00fc\u015f\u00fcncesine uygun yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 roman\u0131n sonunda hissedilen duygu aynen Naz\u0131m Hikmet&#8217;in tarif etti\u011fi gibiydi:<\/p>\n<p>Tarihsel, sosyal, ekonomik \u015fartlar\u0131n<\/p>\n<p>zarur\u00ee neticesi bu!<\/p>\n<p>deme, bilirim!<\/p>\n<p>O dedi\u011fin nesnenin \u00f6n\u00fcnde kafamla e\u011filirim.<\/p>\n<p>Ama bu y\u00fcrek<\/p>\n<p>o, bu dilden anlamaz pek<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ali \u015eahin aiossemeon@hotmail.com \u00a0\u201c&#8230;bildi\u011fim kadar\u0131yla ger\u00e7e\u011fe engel olabilecek bir ceza daha icad olunmam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d \u015eeyh Bedreddin Mera\u011f\u0131m ve bilgim \u015fark\u0131larla ve \u015fiirlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 kal\u0131rd\u0131 ta ki<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":3575,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,44,32,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/09\/kitap-Kopya.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-VD","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3573"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3573"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3573\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3576,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3573\/revisions\/3576"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3575"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}