{"id":3683,"date":"2015-11-17T16:01:41","date_gmt":"2015-11-17T14:01:41","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3683"},"modified":"2015-11-17T16:01:41","modified_gmt":"2015-11-17T14:01:41","slug":"argasdinin-40-sayisindan-ekolojik-dengeyle-ilgili-bir-makale-dogada-biz-olmak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=3683","title":{"rendered":"ARGASD\u0130&#8217;N\u0130N 40. SAYISINDAN EKOLOJ\u0130K DENGEYLE \u0130LG\u0130L\u0130 B\u0130R MAKALE &#8220;DO\u011eADA B\u0130Z OLMAK&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>P\u0131nar Piro<\/p>\n<p>pinarpiro@googlemail.com<\/p>\n<p align=\"center\"><b>\u00a0<\/b><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/unnamed.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3684 alignleft\" alt=\"unnamed\" src=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/unnamed-300x253.jpg\" width=\"300\" height=\"253\" srcset=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/unnamed-300x253.jpg 300w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/unnamed.jpg 605w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>\u201cDo\u011fan\u0131n dengesi bozuldu\u201d,\u00a0 \u201cEkolojik talan hat safhada\u201d, \u201cBu d\u00fcnya yaln\u0131z bizim de\u011fil\u201d, \u201cEkolojik dengeyi bozanlar, bunun hesab\u0131n\u0131 elbet verecek\u201d gibi samimi ve m\u00fccadeleci ifadeler&#8230; Ya da \u201cBu \u00e7evre hepimizin, sevelim, koruyal\u0131m\u201d, \u201cS\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir \u00e7evre i\u00e7in el ele verelim\u201d gibi \u015firin g\u00f6r\u00fcnen ama genelde tav\u0131rs\u0131z ve sahte s\u00f6zc\u00fckler&#8230;<\/p>\n<p>B\u00f6ylesi c\u00fcmleleri s\u0131kl\u0131kla duyar, s\u0131kl\u0131kla s\u00f6yleriz. K\u00fc\u00e7\u00fck b\u00fcy\u00fck herhangi bir felaket olmaya g\u00f6rs\u00fcn, daha da b\u00fcy\u00fck tepkiler sarar her yan\u0131. Kimisi iki sohbet aras\u0131na katar entellekt\u00fcel g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, kimisi reklam ve kar arac\u0131 yapar. Kimisi de kendine dert edinir s\u00f6z konusu olay\u0131. Bir daha olmas\u0131n diye elinden gelen ne varsa u\u011fra\u015f\u0131r. Kimisinin hayat\u0131 yerle bir olurken, kimisi de kendine a\u00e7\u0131lacak yeni alanlar\u0131n keyfini s\u00fcrer.<\/p>\n<p><b>\u00a0<\/b><\/p>\n<p><b>\u201cDo\u011fal\u201d olaylar ve \u201cdo\u011fal\u201d tepkilerimiz<\/b><\/p>\n<p>Her g\u00fcn her an ba\u015f\u0131m\u0131za gelebilecek olaylar; depremler, sel bask\u0131nlar\u0131, yang\u0131nlar, yani kimisi do\u011fan\u0131n intikam\u0131, kimisi insan yarat\u0131m\u0131 olan &#8220;do\u011fal&#8221; afetler&#8230; Ve tabii en az onlar kadar \u00f6nemli ve hali haz\u0131rda her g\u00fcn her an ba\u015f\u0131m\u0131za gelen ama bir\u00e7o\u011funun zarar\u0131n\u0131n boyutunun fark\u0131nda bile olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z di\u011ferleri. Daha h\u0131zl\u0131 b\u00fcy\u00fcs\u00fcn ve g\u00f6z\u00fcm\u00fcze daha g\u00fczel g\u00f6r\u00fcns\u00fcn diye ila\u00e7lan\u0131p geneti\u011fi bozulan yiyecekler. Ve tabii yiyecekle birlikte topra\u011fa ve suya kar\u0131\u015fan t\u00fcm o ila\u00e7lar\u0131n bize her t\u00fcrl\u00fc yoldan ula\u015fmas\u0131. \u00c7\u00f6plerin a\u00e7\u0131k havada yak\u0131larak, yani gaz\u0131n\u0131n havaya, zararl\u0131 her zerresinin topra\u011fa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak yok edilmesi. Soka\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ve evimizi basan b\u00f6ceklerin, uykumuzda rahat vermeyen sineklerin havaya at\u0131lan zehirlerle yok edilmesi. Biz giyinelim, biz tak\u0131p tak\u0131\u015ft\u0131ral\u0131m diye hayvanlar\u0131n par\u00e7a par\u00e7a b\u00f6l\u00fcnmesi. Biz biraz e\u011flenelim, kendimizi de \u00f6zel hissedelim diye, k\u0131y\u0131lar\u0131 parsel parsel payla\u015fan otellerin pis at\u0131klar\u0131n\u0131 att\u0131\u011f\u0131 denizlerde y\u00fczmemiz. Santraller t\u00fcm zehrini denize ve havaya salarken buna kay\u0131ts\u0131z kal\u0131\u015f\u0131m\u0131z. Tonlarca petrol\u00fcn d\u00f6k\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc denizlerde say\u0131s\u0131n\u0131 akl\u0131m\u0131z\u0131n alamayaca\u011f\u0131 kadar bal\u0131\u011f\u0131n \u00f6lmesi ve bizim mangalda bal\u0131k keyfimize i\u00e7imiz rahat devam edebilmemiz. Dereler kapat\u0131larak \u00fcst \u00fcste veya dip dibe yerle\u015ftirilen konutlarda sorgulamadan mutlu mesut ya\u015famam\u0131z. Karpaz\u2019daki e\u015fekler ve kaplumba\u011falar\u0131n ya\u015fam alanlar\u0131na giden elektri\u011fe ve asfalta kar\u015f\u0131 sessiz kal\u0131p, bize sundu\u011fu tatil imkanlar\u0131ndan memnun olu\u015fumuz. Y\u0131llarca adam\u0131z\u0131 zehirleyen CMC\u2019nin etkileri ile birlikte ya\u015famaya devam edi\u015fimiz. Ve daha g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn g\u00f6rmeyi reddetti\u011fi bir s\u00fcr\u00fc olay. Ekolojik dengeyi bozan say\u0131s\u0131z insan hatas\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b>Peki, t\u00fcm bunlar\u0131 t\u00fcm insanl\u0131\u011fa mal etmek do\u011fru mu? <\/b><\/p>\n<p>Hay\u0131r. \u0130lk \u00e7a\u011flardan beri, insanlar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 devam ettirmek i\u00e7in do\u011fan\u0131n di\u011fer kaynaklar\u0131ndan faydaland\u0131\u011f\u0131 do\u011frudur. Bitkileri ve hayvanlar\u0131 besin kayna\u011f\u0131 olarak t\u00fcketmi\u015flerdir ancak sadece ihtiya\u00e7lar\u0131 kadar. Temizlenmek i\u00e7in denizleri ve nehirleri kullanm\u0131\u015flar ancak beden kirlerinden ba\u015fka hi\u00e7bir at\u0131\u011f\u0131 suya b\u0131rakmam\u0131\u015flard\u0131r. Topra\u011fa s\u0131k\u0131ca tutunan ve ald\u0131klar\u0131 temiz havay\u0131 sa\u011flayan a\u011fa\u00e7lar\u0131, bir\u00e7ok canl\u0131ya yuva olan ormanlar\u0131 yok etmemi\u015flerdir. \u015eu an kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya bulunulan ekolojik krizin sorumlulu\u011funu genel bir \u201cinsan\u201d kategorisine y\u00fcklemek bu katogorinin i\u00e7erisinde bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131fsal, cinsel, etnik ve k\u00fclt\u00fcrel farkl\u0131l\u0131klar\u0131n yok say\u0131lmas\u0131na ve biyosferin s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesindeki farkl\u0131 sorumluluk d\u00fczeylerinin belirsizle\u015fmesine yol a\u00e7ar. (1) Bu sorunun bu kadar b\u00fcy\u00fcmesi ise sanayi ve teknolojideki geli\u015fmelerin egemenlerin elinde \u015fekillenmesi nedeniyle olumsuz y\u00f6nlerinin daha h\u0131zl\u0131 hayat bulmas\u0131ndand\u0131r. \u00d6zellikle 19. yy. Sanayi Devrimi\u2019nden sonra sermaye sahipleri, kendilerini, i\u015f\u00e7ilerin oldu\u011fu gibi do\u011fan\u0131n da hakimi olarak nitelendirip, ekonomik \u00e7\u0131karlar\u0131 u\u011fruna t\u00fcm do\u011fal kaynaklar\u0131 kullanma ve yok etme hakk\u0131n\u0131 kendilerinde g\u00f6rm\u00fc\u015flerdir. Bu y\u00f6nde yap\u0131lan t\u00fcm giri\u015fimler de ekolojik dengenin bozulmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k ve evlerde kullan\u0131lan yak\u0131tlar havaya, topra\u011fa ve suya kar\u0131\u015farak yine insanlara d\u00f6nmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Hayvanlar\u0131n do\u011fal n\u00fcfus art\u0131\u015flar\u0131 de\u011fi\u015ftirilip plans\u0131z yok edili\u015fleri, kimi hayvalar\u0131n soyunun t\u00fckenmesine kimisinin de ekolojik dengeye zarar verecek kadar artmas\u0131na neden olmu\u015ftur. Bitkilerin do\u011fal geli\u015fim s\u00fcre\u00e7leri tar\u0131msal uygulamalarla h\u0131zland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, yerle\u015fim ad\u0131 alt\u0131nda a\u011fa\u00e7lar yok edilmi\u015ftir. Yeralt\u0131 kaynaklar\u0131 plans\u0131zca t\u00fcketime a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Atmosfere sal\u0131nan gazlar do\u011fal iklim yap\u0131s\u0131n\u0131 bozmu\u015ftur.<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar\u0131 s\u00f6ylerken ve bu ekolojik sorunlar\u0131 ortadan kald\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, sorunlar\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131 kapitalist sistem olarak g\u00f6stermek de do\u011fru de\u011fildir. Yap\u0131s\u0131 gere\u011fi kara ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcye dayal\u0131 olan kapitalizm, ba\u015fka alanlardaki \u00e7eli\u015fkileri derinle\u015ftirdi\u011fi, ili\u015fkileri yozla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gibi ekoloji alan\u0131nda da var olan bozulmalar\u0131 peki\u015ftirmi\u015f, yay\u0131l\u0131p geni\u015flemesine neden olmu\u015ftur. Ve buradan yola \u00e7\u0131k\u0131larak, ekolojik sorunlar\u0131n ortadan kalkmas\u0131 i\u00e7in kapitalizmin a\u015f\u0131lmas\u0131 gereklili\u011fi \u00e7ok a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fclebilmektedir. Bu s\u00fcre\u00e7te, insanl\u0131\u011f\u0131n t\u00fcm etkinliklerinde ekosistemin devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek hareket edece\u011fi bir ya\u015fam\u0131n m\u00fccadelesi verilmelidir. Pek tabii ki m\u00fccadele edilmesi gereken tek sorun ekolojik alanla k\u0131s\u0131tl\u0131 kalmamal\u0131d\u0131r. Nas\u0131l ki, sadece emek-sermaye \u00e7eli\u015fkisinden hareket eden ve geriye kalan t\u00fcm s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 g\u00f6zard\u0131 eden bir m\u00fccadele sonucu kazan\u0131lacak zafer, t\u00fcm sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zebilecek ba\u015far\u0131l\u0131 bir zafer olamayacaksa, sadece alanlara y\u00f6nelik faaliyetler de zafere ula\u015fmak i\u00e7in yeterli olamayacakt\u0131r. T\u00fcm bu nedenlerden dolay\u0131, u\u011fruna m\u00fccadele edilen sosyalizm salt bir ekonomizmle de\u011fil, ekoloji temelli yani ekososyalist bir yolla y\u00fcr\u00fcn\u00fcrse, ekolojik sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zebilecek bir sosyalizm olabilecektir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b>Ekolojik y\u0131k\u0131mdan kurtulmak \u00e7ok mu zor?<\/b><\/p>\n<p>Ekosistemde ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n fazlaca \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131 hatta baz\u0131 zararlar\u0131n art\u0131k d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 do\u011frudur. Ancak asl\u0131nda sadece bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fumuz do\u011faya, onu \u015fekillendirebilme yetimizin oldu\u011fundan yola \u00e7\u0131karak, m\u00fcdahalelerde a\u015f\u0131r\u0131ya ka\u00e7maktan vazge\u00e7ebilirsek, y\u00fcr\u00fcnecek yollar o kadar da zorlu de\u011fil. Yap\u0131s\u0131 gere\u011fi var olu\u015f ve yok olu\u015flardan olu\u015fan ekosistemde gereksiz var edi\u015fe ve fazladan yok olu\u015fa engel olabilirsek, i\u015fte o zaman do\u011fada biz olabiliriz.<\/p>\n<p>\u015eimdi bir d\u00fc\u015f\u00fcnelim o zaman. Toplu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k i\u00e7in m\u00fccadele etmeyip her eve iki\u015fer \u00fc\u00e7er araba yerle\u015ftirirsek, otellerin pis sular\u0131n\u0131 b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 denizleri \u201cDeniz bug\u00fcn \u00e7ok kirli, havuza girelim\u201d diyerek pisli\u011fiyle ba\u015f ba\u015fa b\u0131rak\u0131rsak, kesilen y\u00fczlerce a\u011fac\u0131n feryad\u0131n\u0131 duymazdan gelip, yok edilen Be\u015fparmaklar\u0131n resmini sosyal medyada g\u00f6r\u00fcnce \u201c\u201dEeehh, Bunlar da \u00e7ok oldu art\u0131k!\u201d deyip sayfay\u0131 a\u015fa\u011f\u0131ya kayd\u0131r\u0131rsak, denizlere d\u00f6k\u00fclen petrolden yok olan deniz canl\u0131lar\u0131n\u0131 unutarak denizimizin rengi ile \u00f6v\u00fcnebilirsek, belediyelerin \u201cbizler i\u00e7in\u201d yapt\u0131\u011f\u0131 \u201czehirleme\u201dye sessiz kal\u0131rsak, yani bizim d\u0131\u015f\u0131m\u0131zdaki yok olu\u015fa kar\u015f\u0131 koymazsak, biz kal\u0131r m\u0131y\u0131z? Topra\u011f\u0131na, suyuna ve havas\u0131na muhta\u00e7 oldu\u011fumuz, hayvan\u0131yla ve bitkisiyle birlikte ya\u015famazsak yok olaca\u011f\u0131m\u0131z bu do\u011fada ya\u015farken, bu bencillik niye? Dengesi bozulan do\u011fa, her ge\u00e7en g\u00fcn bizim de dengemizi bozmuyor mu?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>(1) Yeniyol Dergisi, Say\u0131 28, Stefo Benlisoy, \u0130mdat Frenini \u00c7ekmek<\/p>\n<p>* <i>Bu yaz\u0131da, Argasdi Se\u00e7me Yaz\u0131lar kitab\u0131n\u0131n Ekoloji b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki makalelerden faydalan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/i><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; P\u0131nar Piro pinarpiro@googlemail.com \u00a0 \u201cDo\u011fan\u0131n dengesi bozuldu\u201d,\u00a0 \u201cEkolojik talan hat safhada\u201d, \u201cBu d\u00fcnya yaln\u0131z bizim de\u011fil\u201d, \u201cEkolojik dengeyi bozanlar, bunun hesab\u0131n\u0131 elbet verecek\u201d gibi<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":3684,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,44,42,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/unnamed.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-Xp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3683"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3683"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3683\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3685,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3683\/revisions\/3685"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3684"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3683"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3683"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3683"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}