{"id":7634,"date":"2020-07-27T09:03:16","date_gmt":"2020-07-27T07:03:16","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=7634"},"modified":"2020-07-27T09:03:16","modified_gmt":"2020-07-27T07:03:16","slug":"dunden-bugune-kibrisli-turk-halkinin-iradesine-mudahaleler-mustafa-keleszade","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=7634","title":{"rendered":"D\u00fcnden Bug\u00fcne K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk Halk\u0131n\u0131n \u0130radesine M\u00fcdahaleler &#8211; Mustafa Kele\u015fzade"},"content":{"rendered":"<p>K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n M\u00fcsl\u00fcman bir cemaat olmaktan \u00f6te bir halk olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ve \u2018kendi kaderimi ben belirleyece\u011fim\u2019 demesi ile bu iradeye y\u00f6nelik m\u00fcdahalelerin ba\u015flamas\u0131 e\u015f zamanl\u0131d\u0131r. Bu m\u00fcdahaleler 50\u2019li y\u0131llardan 1974\u2019e kadar iki y\u00f6nl\u00fc geli\u015fmi\u015f, K\u0131br\u0131sl\u0131 Elen siyasal unsurlar\u0131ndan geldi\u011fi gibi, T\u00fcrkiye iktidar odaklar\u0131ndan da gelmi\u015ftir. D\u00f6nem d\u00f6nem m\u00fcdahalenin \u015fekli ve y\u00f6n\u00fc de\u011fi\u015fse de varl\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>1974 senesinin \u00fc\u00e7 NATO\u2019cu m\u00fcdahalesinin ard\u0131ndan adan\u0131n ikiye b\u00f6l\u00fcnmesi ile K\u0131br\u0131sl\u0131 Elen siyasal unsurlar\u0131n\u0131n m\u00fcdahalelerine imkan kalmam\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrkler ile K\u0131br\u0131sl\u0131 Elenler aras\u0131nda etnik \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131 ve muazzam bir ganimet ile adan\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n T\u00fcrk ordusunun denetimine ge\u00e7ti\u011fi bu ilk d\u00f6nemde, T\u00fcrkiye K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n kuzeyinde 1983\u2019te kktc\u2019nin kurulmas\u0131 ile son halini alacak olan \u00e7e\u015fitli y\u00f6netimler kurmu\u015f ve se\u00e7imler ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. M\u00fcdahalelerin adresi de bu se\u00e7imler olmu\u015ftur. Bu d\u00f6nemin m\u00fcdahalelerinin karakteristi\u011fi daha 1974 gelmeden, 1973 K\u0131br\u0131s Cumhuriyeti Ba\u015fkan Muavinli\u011fi se\u00e7imlerinde Dr. Faz\u0131l K\u00fc\u00e7\u00fck\u2019\u00fcn Ankara ziyaretinin ard\u0131ndan, CTP kurucusu Ahmet Mithat Berbero\u011flu ise TC El\u00e7ili\u011fi\u2019nden gelen tehditlerle adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7ekmesinde kendini g\u00f6stermi\u015ftir. 1974\u2019\u00fcn ganimetinin T\u00fcrkiye ile payla\u015f\u0131larak da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131, K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131 i\u00e7erisindeki ilerici unsurlar\u0131n ise s\u00fcrekli bask\u0131land\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde Denkta\u015f, \u00a0Ankara i\u00e7in kullan\u0131\u015fl\u0131 aparat olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n siyasi iradesi \u00fczerinde egemenli\u011finin ve adan\u0131n b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn temsili olarak kurulan kktc\u2019nin kurulu\u015fu da bu \u015fekilde olmu\u015ftur. Fad\u0131l \u00c7a\u011fda\u2019n\u0131n Batmayan U\u00e7ak Gemisi kitab\u0131nda birinci a\u011f\u0131zdan aktard\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, muhalif yap\u0131lara kktc kurulu\u015f oylamas\u0131nda; \u201cya evet oyu verir yeni sistemde parti olarak yer al\u0131rs\u0131n\u0131z ya da hay\u0131r oyu verirsiniz yeni sistemde yeriniz olmaz\u201d \u015feklinde se\u00e7enekler sunulmu\u015ftur. TKP ve CTP bu tehdide boyun e\u011fmi\u015f ve yasal yap\u0131lar\u0131n\u0131 halk i\u00e7in politik do\u011frular\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne koyup 15 Kas\u0131m\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen oylamada evet oyu vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>15 Kas\u0131m 1983\u2019ten 1990\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n sonuna kadar stat\u00fckonun deste\u011fi azald\u0131\u011f\u0131 oranda r\u0131za ve tehditin yerini zor alm\u0131\u015ft\u0131r; 1990 parlamento se\u00e7imleri \u00f6ncesi 2 Ekim\u2019i 3 Ekim\u2019e ba\u011flayan gece CTP binas\u0131na yerle\u015ftirilip patlamayan bomba, YKP ba\u015fkan\u0131 Alpay Durduran\u2019\u0131n evinin \u00f6n\u00fcnde patlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu d\u00f6nemde kur\u015funlamalar, bombalamalar ve cinayet T\u00fcrkiye\u2019nin m\u00fcdahalelerinin ara\u00e7lar\u0131 olmu\u015ftur. Muhalif gazeteci Kutlu Adal\u0131 6 Temmuz 1996\u2019da evinin \u00f6n\u00fcnde \u2018faili me\u00e7hul\u2019 bir cinayete kurban gitmi\u015ftir. K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n kuzeyinde kurulan T\u00fcrkiye yanl\u0131s\u0131 ganimet rejimi zora girdi\u011fi oranda zora ba\u015fvurmaktan \u00e7ekinmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>2000\u2019li y\u0131llarda ise T\u00fcrkiye m\u00fcdahalelerinin \u015fekli ve y\u00f6n\u00fc de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131br\u0131s\u2019ta esen bar\u0131\u015f r\u00fczgarlar\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019de ulusalc\u0131 iktidar\u0131n, neoliberal \u0130slamc\u0131 AKP h\u00fck\u00fcmetine yerini b\u0131rakmas\u0131 ile m\u00fcdahaleler de de\u011fi\u015fmi\u015ftir. Sol liberal politik \u00e7izgiye kayan CTP, yeni d\u00f6nemin kullan\u0131\u015fl\u0131 aparatlar\u0131ndan olmu\u015ftur. Bu de\u011fi\u015fimin en belirgin g\u00f6stergesi UBP\u2019den ayr\u0131lan vekillerin Turgay Avc\u0131 liderli\u011finde \u00d6RP\u2019yi kurmas\u0131 ve CTP\u2019ye h\u00fck\u00fcmette koltuk de\u011fnekli\u011fi yapmas\u0131d\u0131r. CTP\u2019yi h\u00fck\u00fcmette tutmaya y\u00f6nelik m\u00fcdahaleler neoliberal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm politikalar\u0131 ile birle\u015fince K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131 nezdinde ters etki yapm\u0131\u015f ve halk CTP\u2019yi tepetaklak ederek 2009 se\u00e7imlerinde h\u00fck\u00fcmetten alm\u0131\u015ft\u0131r. 2010 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerine ise AKP\u2019nin do\u011frudan deste\u011fi ile giren CTP yaratt\u0131\u011f\u0131 hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131yla bir hezimet daha ya\u015fam\u0131\u015f ve Mehmet Ali Talat Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 Dervi\u015f Ero\u011flu\u2019na kapt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fanan neoliberal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n kuzeyine y\u00f6nelik Ankara m\u00fcdahalelerini de farkl\u0131la\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. TC El\u00e7ili\u011fi ve TC Yard\u0131m Heyeti birer g\u00f6lge kabineye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f ve K\u0131br\u0131s\u2019\u0131n kuzeyine verilecek kredi ve hibeler AKP\u2019nin istekleri do\u011frultusunda ekonomik ve kimliksel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7in bir bask\u0131 arac\u0131 olmu\u015ftur. Bir yandan kamusal olan ne varsa sald\u0131r\u0131 oda\u011f\u0131 olmu\u015f, bir yandan ise T\u00fcrkle\u015ftirme politikalar\u0131 yan\u0131na Sunni \u0130slam dayatmas\u0131 da eklenmi\u015ftir. CTP yerine gelen sa\u011f UBP iktidar\u0131 \u2018anavatanc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131\u2019 AKP ayarlar\u0131na getirerek kendisinin de kullan\u0131\u015fl\u0131 bir aparat olabilece\u011fini kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130radesinde bu k\u0131r\u0131lma ve siyasetin hem sa\u011f\u0131ndan, hem de \u201csol\u201dundan yenilen bu darbeler K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131n\u0131 soka\u011fa itmi\u015f ve 2011 senesinde Toplumsal Varolu\u015f Miting\u2019leri ger\u00e7ekle\u015ftirilerek Ankara\u2019n\u0131n m\u00fcdahalelerine kar\u015f\u0131 olu\u015fan memnuniyetsizlik \u201cAnkara Elini Yakam\u0131zda \u00c7ek\u201d slogan\u0131nda v\u00fccut bulmu\u015ftur. Parti olarak siyasal iradesini yans\u0131tacak bir yap\u0131y\u0131 bu d\u00f6nemde bulamayan halk, arad\u0131\u011f\u0131n\u0131 2015 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Se\u00e7imleri\u2019nde bulmu\u015ftur; K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131 ise AKP\u2019nin do\u011frudan ve dolayl\u0131 olarak destekledi\u011fi adaylara ra\u011fmen ba\u011f\u0131ms\u0131z sosyal demokrat aday Mustafa Ak\u0131nc\u0131\u2019y\u0131 y\u00fczde 60\u2019\u0131n \u00fczerinde oy ile cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7mi\u015ftir.<\/p>\n<p>K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrklerin giderek belirginle\u015fen d\u0131\u015f m\u00fcdahalelere kar\u015f\u0131 isyan\u0131 ile halktan r\u0131za alamayan, ekonomik bask\u0131lara ra\u011fmen Reddediyoruz direni\u015fi gibi hareketlerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131p t\u00f6kezleyen AKP, zora ba\u015fvurmay\u0131 \u00f6n\u00fcne alm\u0131\u015ft\u0131r. 2018 se\u00e7imleri ard\u0131ndan meclisin ilk toplanmas\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi g\u00fcn, Afrin Harekat\u0131\u2019n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 milliyet\u00e7i histeriyi arkas\u0131na alan AKP, Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n talimat\u0131 ile destek\u00e7ilerini soka\u011fa d\u00f6km\u00fc\u015f, Afrika Gazetesi\u2019ne sald\u0131rtm\u0131\u015f, Cumhurba\u015fkan\u0131 Ak\u0131nc\u0131\u2019n\u0131n \u00fczerine y\u00fcr\u00fcmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f ve kktc meclisinin dam\u0131na \u00e7\u0131karak bayrak sallatm\u0131\u015ft\u0131r. Bu sald\u0131r\u0131 da K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131 nezdinde ters tepmi\u015f ve halk kitlesel bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fle sald\u0131r\u0131n\u0131n etkisini p\u00fcsk\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sonradan halk\u0131n deste\u011fini kaybedecek icraatlara giren ve bozulan 4\u2019l\u00fc koalisyon da bu tepkinin bir \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>Ak\u0131nc\u0131 ise t\u00fcm bu olaylarda halktan yana tav\u0131r alarak K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrklerin siyasal iradesine m\u00fcdahalelere kar\u015f\u0131; direni\u015finin sembol\u00fc, AKP iktidar\u0131n\u0131n ise d\u00fc\u015fman\u0131 olmu\u015ftur. AKP, h\u00fck\u00fcmetteki ve muhalefetteki t\u00fcm kullan\u0131\u015fl\u0131 aparatlar\u0131 ile 2020 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imi i\u00e7in seferber olur ve kesenin a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7arken, K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131 ise se\u00e7ime siyasal iradelerinin sembol\u00fc olan bir adayla girmektedir. Bu se\u00e7imlerin sonucu ne olursa olsun K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrklerin kendi siyasal iradesini \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir g\u00fc\u00e7 olarak ileri ta\u015f\u0131yacak siyasal bir parti alternatifine ihtiyac\u0131 devam etmektedir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u0131br\u0131sl\u0131 T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n M\u00fcsl\u00fcman bir cemaat olmaktan \u00f6te bir halk olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ve \u2018kendi kaderimi ben belirleyece\u011fim\u2019 demesi ile bu iradeye y\u00f6nelik m\u00fcdahalelerin ba\u015flamas\u0131<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":7635,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,9,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/unnamed.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-1Z8","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7634"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7634"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7634\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7636,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7634\/revisions\/7636"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7635"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7634"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7634"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7634"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}