D\u00fcnya\u2019n\u0131n en kapsaml\u0131 spor etkinlikleri olarak kabul edilen ve sporla u\u011fra\u015fan herkesin bir g\u00fcn orada yar\u0131\u015fma hay\u00e2li kurdu\u011fu olimpiyat oyunlar\u0131 bu y\u0131l Japonya\u2019n\u0131n Tokyo \u015fehrinde 24 Temmuz-9 A\u011fustos tarihleri aras\u0131nda d\u00fczenlenecekti. T\u00fcm d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda ya\u015fanan salg\u0131n nedeniyle ertelenmi\u015f olsa da gelin hep birlikte olimpiyat oyunlar\u0131 tarih\u00e7esini yak\u0131ndan inceleyelim.<\/p>\n
Antik Yunan\u2019daki olimpiyat oyunlar\u0131 <\/b><\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde d\u00f6rt y\u0131lda bir d\u00fczenlenen olimpiyat oyunlar\u0131n\u0131n k\u00f6keni Antik Yunan\u2019a dayanmaktad\u0131r. D\u00fczenlenen ilk oyunlar\u0131n, Yunan tanr\u0131s\u0131 Zeus ad\u0131na d\u00fczenlendi\u011fi bilinmektedir. \u0130lk yaz olimpiyatlar\u0131 Yunanistan\u2019\u0131n Olimpia b\u00f6lgesinde M\u00d6 776 y\u0131l\u0131nda yap\u0131ld\u0131. Tabii ki \u00a0olimpiyat oyunlar\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki modern oyunlardan olduk\u00e7a farkl\u0131yd\u0131. O d\u00f6nemlerde olimpiyatlarda tek bran\u015f olarak maraton ko\u015fular\u0131 vard\u0131 ve oyunlar bir g\u00fcnde tamamlan\u0131yordu. Yar\u0131\u015fmalara sadece erkek sporcular kat\u0131labiliyor ve sporcular \u00e7\u0131plak \u015fekilde yar\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Ayr\u0131ca yar\u0131\u015fmalar\u0131 kad\u0131nlar\u0131n izlemesi ile yasakt\u0131. Zamanla oyunlara disk atma, cirit, uzun atlama, boks, g\u00fcre\u015f, atl\u0131 araba gibi bran\u015flar da eklenmi\u015f ve bran\u015f say\u0131s\u0131n\u0131n artmas\u0131yla yar\u0131\u015flar be\u015f g\u00fcnde tamamlanmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Yunanistan\u2019\u0131n M\u00d6 146 y\u0131l\u0131nda Romal\u0131lar taraf\u0131ndan i\u015fgal edilmesiyle oyunlar Atina\u2019ya ta\u015f\u0131nd\u0131. MS 392 y\u0131l\u0131nda kadar devam eden olimpiyat oyunlar\u0131 Bizans \u0130mparatoru 2. Theodosius\u2019un oyunlar\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 stadyumu y\u0131kmas\u0131yla sona erdi.<\/p>\n
Modern olimpiyat oyunlar\u0131<\/b><\/p>\n
1892’de\u00a0Paris<\/a>\u00a0Sorbonne \u00dcniversitesi<\/a>\u2019ndeki bir konu\u015fmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda Frans\u0131z\u00a0Baron Pierre de Coubertin<\/a>\u00a0uluslararas\u0131 spor organizasyonu fikrini \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc. Coubertin, 1870-71 y\u0131llar\u0131ndaki\u00a0Fransa<\/a>–Almanya<\/a>\u00a0sava\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, spor e\u011fitimini ve spor kurumlar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirerek \u00fclkede sporu yayg\u0131nla\u015ft\u0131rman\u0131n sava\u015flar\u0131 \u00f6nleyebilece\u011fini savunuyordu. 23 Haziran 1894’te Coubertin \u00f6nderli\u011finde\u00a0\u201cUluslararas\u0131 Olimpiyat Komitesi<\/a>\u201d\u00a013 \u00fclke ve 79 temsilci ile ilk kez topland\u0131 ve olimpiyat oyunlar\u0131n\u0131n yeniden d\u00fczenlenmesine ve ilk modern olimpiyatlar\u0131n 1896’da\u00a0olimpiyatlar\u0131n do\u011fdu\u011fu yer olan Atina<\/a>‘da ger\u00e7ekle\u015ftirilmesine karar verdi.<\/p>\n <\/p>\n (Resim 1)<\/p>\n <\/p>\n Olimpiyat sembolleri<\/b><\/p>\n En \u00e7ok bilinen olimpiyat sembol\u00fc i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f farkl\u0131 renklerdeki halkalard\u0131r. Be\u015f i\u00e7 i\u00e7e halka be\u015f k\u0131tay\u0131 (Amerika<\/a>,\u00a0Afrika<\/a>,\u00a0Asya<\/a>,\u00a0Avustralya<\/a>,\u00a0Avrupa<\/a>) temsil eder. Be\u015f k\u0131tadan \u00fclkelerin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ilk olimpiyat ise\u00a01912 Yaz Olimpiyatlar\u0131<\/a>‘d\u0131r. Se\u00e7ilen bu renklerden en az biri her \u00fclkenin bayra\u011f\u0131nda bulunmaktad\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla san\u0131lan\u0131n aksine bayraktaki renkler, herhangi bir k\u0131tay\u0131 de\u011fil asl\u0131nda \u00fclkeleri temsil etmektedir. Olimpiyat bayra\u011f\u0131 1914’te kabul edildi ve 1916’daki olimpiyatlarda kullan\u0131lmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Ancak 1916 Olimpiyatlar\u0131\u00a0Birinci Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131<\/a>\u00a0nedeniyle iptal edilince, bayrak ilk olarak\u00a01920 Yaz Olimpiyatlar\u0131<\/a>‘nda kullan\u0131ld\u0131.<\/b><\/p>\n (Resim 2)<\/p>\n Olimpiyatlar\u0131n slogan\u0131 \u00fc\u00e7 kelimelik Latince ifadedir:\u00a0Citius, Altius, Fortius<\/i>. “Daha h\u0131zl\u0131, Daha y\u00fcksek, Daha g\u00fc\u00e7l\u00fc.” anlam\u0131na gelen ifade sporcunun birinci olmay\u0131 de\u011fil, elinden gelenin en iyisini yapmas\u0131n\u0131 \u00f6\u011f\u00fctler. Slogan\u0131n bir di\u011fer anlam\u0131 da \u015fudur: “En \u00f6nemlisi kazanmak de\u011fil, kat\u0131lmakt\u0131r”. Slogan\u00a0Pierre de Coubertin<\/a>‘in \u00f6nerisiyle 1894’te\u00a0Uluslararas\u0131 Olimpiyat Komitesi<\/a>‘nin kurulu\u015fuyla beraber kabul edildi. Her olimpiyat \u00f6ncesinde t\u00f6renle olimpiyat ate\u015fi yak\u0131l\u0131r ve bu ate\u015f oyunlar bitine kadar yanar. Olimpiyat me\u015falesi antik d\u00f6nemde oldu\u011fu gibi g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de Yunanistan\u2019\u0131n Olimpos Da\u011f\u0131\u2019nda mercek<\/a>\u00a0yard\u0131m\u0131yla g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 kullan\u0131larak yak\u0131l\u0131r. Yak\u0131lan me\u015fale olimpiyatlar\u0131n d\u00fczenlenece\u011fi yere kadar \u00fclke \u00fclke dola\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve olimpiyatlar\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f t\u00f6renindeki olimpiyat ate\u015fi bu me\u015fale ile yak\u0131l\u0131r. Olimpiyat Ate\u015fi ilk olarak\u00a01936 Yaz Olimpiyatlar\u0131<\/a>‘nda kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n (Resim 3)<\/p>\n Olimpiyatlara sava\u015f engeli<\/b><\/p>\n Sava\u015flar\u0131 \u00f6nlemesi fikriyle yeniden organize edilmeye ba\u015flanan olimpiyatlar, ne yaz\u0131k ki iki kez sava\u015f nedeniyle yap\u0131lamad\u0131. 1916 y\u0131l\u0131ndaki Berlin Olimpiyatlar\u0131 Birinci Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131 nedeniyle, 1940 Tokyo ve 1944 Londra Olimpiyatlar\u0131 ise \u0130kinci Payla\u015f\u0131m Sava\u015f\u0131 nedeniyle yap\u0131lamad\u0131. Ku\u015fkusuz ki bu durum, olimpiyat tarihinin en b\u00fcy\u00fck utan\u00e7lar\u0131ndan biridir.<\/p>\n \u00a0<\/b><\/p>\n Boykotun damga vurdu\u011fu olimpiyatlar <\/b><\/p>\n \u0130lk olimpiyat boykotu\u00a01956<\/a>\u00a0y\u0131l\u0131nda\u00a0Hollanda<\/a>,\u00a0\u0130spanya<\/a>\u00a0ve\u00a0\u0130svi\u00e7re<\/a>\u00a0taraf\u0131ndan\u00a0Macaristan<\/a>‘daki siyasal olaylar\u0131 protesto i\u00e7in yap\u0131ld\u0131. Bunun yan\u0131nda\u00a0Kambo\u00e7ya<\/a>,\u00a0M\u0131s\u0131r<\/a>,\u00a0Irak<\/a>\u00a0ve\u00a0L\u00fcbnan<\/a>, Arap-\u0130srail Sava\u015f\u0131’n\u0131 protesto i\u00e7in bu olimpiyatlara kat\u0131lmad\u0131.<\/b><\/p>\n Boykotlar\u0131n olimpiyatlara en \u00f6nemli etkisi ise So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6neminde ya\u015fand\u0131. 1980 y\u0131l\u0131nda Moskova\u2019da d\u00fczenlenen olimpiyatlara Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin Afganistan i\u015fgali gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek ba\u015fta ABD olmak \u00fczere tam 64 \u00fclke kat\u0131lmama karar\u0131 ald\u0131. D\u00f6rt y\u0131l sonra bu kez ABD\u2019nin Los Angeles kentinde d\u00fczenlenen oyunlar\u0131 ise \u201cDo\u011fu Bloku\u201d \u00fclkeleri boykot etme karar\u0131 ald\u0131. Sovyetler Birli\u011fi ba\u015fta olmak \u00fczere aralar\u0131nda Do\u011fu Almanya ve K\u00fcba\u2019n\u0131n da bulundu\u011fu 13 \u00fclke olimpiyatlara kat\u0131lmama karar\u0131 ald\u0131.<\/p>\n <\/p>\n G\u00fcn\u00fcm\u00fczde olimpiyatlar<\/b><\/p>\n Sporseverlerin iple \u00e7ekti\u011fi olimpiyat oyunlar\u0131nda dil, din, \u0131rk, cinsiyet ayr\u0131m\u0131 yap\u0131lmaks\u0131z\u0131n d\u00fcnyan\u0131n her yan\u0131ndan binlerce sporcu bir araya gelir. Olimpiyatlar, sporun birle\u015ftirici g\u00fcc\u00fcn\u00fcn en fazla hissedildi\u011fi organizasyonlardan biridir. Her ne kadar olimpiyatlar g\u00fcn\u00fcm\u00fczde art\u0131k korkun\u00e7 paralar\u0131n d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc, baz\u0131 sporcular\u0131n yar\u0131\u015f kazanmak i\u00e7in doping kullanmak gibi bir yanl\u0131\u015fa y\u00f6neldi\u011fi bir h\u00e2l da alm\u0131\u015f olsa, sporun bu \u00e7irkin y\u00fcz\u00fcne kar\u015f\u0131 bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l ve dayan\u0131\u015fmac\u0131 taraf\u0131 bug\u00fcn oldu\u011fu gibi gelecekte de a\u011f\u0131r basmaya devam edecektir.<\/p>\n <\/p>\n \u00a0<\/b><\/p>\n Kaynak\u00e7a:<\/i><\/p>\n (1)\u00a0 <\/i>www.gzt.com\/zpor\/antik-yunandan-rioya-uzanan-olimpiyat-oyunlarinin-tarihi-yolculugu<\/i><\/p>\n (2)\u00a0 <\/i>www.tr.wikipedia.org<\/i><\/p>\n \u00a0<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" D\u00fcnya\u2019n\u0131n en kapsaml\u0131 spor etkinlikleri olarak kabul edilen ve sporla u\u011fra\u015fan herkesin bir g\u00fcn orada yar\u0131\u015fma hay\u00e2li kurdu\u011fu olimpiyat oyunlar\u0131 bu y\u0131l Japonya\u2019n\u0131n Tokyo \u015fehrinde<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":7659,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,9,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/resim-1.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-1Zw","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7658"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7658"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7658\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7660,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7658\/revisions\/7660"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7659"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7658"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7658"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7658"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}