{"id":8162,"date":"2021-05-24T09:08:26","date_gmt":"2021-05-24T07:08:26","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8162"},"modified":"2021-05-24T09:08:26","modified_gmt":"2021-05-24T07:08:26","slug":"tembellestiren-teknolojiden-harekete-geciren-bilissel-devrime-nazen-sansal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8162","title":{"rendered":"Tembelle\u015ftiren Teknolojiden Harekete Ge\u00e7iren Bili\u015fsel Devrime- Nazen \u015eansal"},"content":{"rendered":"

\"182a75fb-a400-49f0-a549-164cfcb08bdd\"<\/a>Argasdi’nin 61. say\u0131s\u0131ndan Tembellikle iligili makalelerimizi payla\u015fmaya devam ediyoruz. “Tembelle\u015ftiren Teknolojiden Harekete Ge\u00e7iren Bili\u015fsel Devrime” isimli makalemiz aktivistimiz Nazen \u015eansal taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131. keyifli okumalar dileriz…<\/em><\/p>\n

Ah \u015fu teknoloji\u2026 \u0130nsan\u0131n hayat\u0131n\u0131 ne kadar da basitle\u015ftirdi. Hatta bununla da kalmad\u0131, resmen tembelli\u011fe s\u00fcr\u00fckledi insanlar\u0131! \u0130ki ad\u0131ml\u0131k yola arabayla gider, en basit toplama i\u015flemini bile makineyle yapar olduk. Hele \u015fu ak\u0131ll\u0131 telefonlar yok mu\u2026 Yerimizden kalkmadan al\u0131\u015fveri\u015f yap\u0131yor, parma\u011f\u0131m\u0131z\u0131n ucuyla banka i\u015flemlerimizi hallediyor, arad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bilgilere hi\u00e7bir zahmete girmeden ula\u015f\u0131yoruz. Her i\u015finde kolayc\u0131l\u0131\u011fa ka\u00e7an tembel insanlara d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor, tembel bir nesli de b\u00f6ylece yeti\u015ftiriyoruz.<\/p>\n

Kli\u015feden kim \u00f6lm\u00fc\u015f!<\/b><\/p>\n

Herhangi bir sohbette, pek d\u00fc\u015f\u00fcnmeden \u00f6ylesine s\u00f6ylenen bu s\u00f6zlerle siz de kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015fs\u0131n\u0131zd\u0131r. Ve belki sizin de y\u00fcz\u00fcn\u00fczde hem \u201cevet\u201d hem de \u201chay\u0131r\u201d anlam\u0131na gelen tuhaf bir ifade belirmi\u015ftir. Benim ba\u015f\u0131ma geldi ve bu iki mimi\u011fi e\u015f zamanl\u0131 yapman\u0131n zorlu\u011funu ya\u015fad\u0131m. Ama sonra hemen \u201chay\u0131r\u201dda karar k\u0131ld\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc zaten teknolojinin amac\u0131 insan\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmakt\u0131r. Bu ba\u011flamda teknolojinin niteli\u011fini, onu yaratan ihtiya\u00e7lar\u0131n niteli\u011fi belirler.<\/p>\n

\u00c7a\u011f\u0131n\u0131n en ileri teknolojisi olan tekerle\u011fin icad\u0131ndan tutun da elektri\u011fin bulunmas\u0131na kadar Homo Sapiens\u2019in teknolojik ilerlemesinin temel gayesi, \u00e7etin do\u011fa ko\u015fullar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda hayat\u0131 biraz daha rahatlatmakt\u0131. Geli\u015fen teknoloji, bir \u00f6nceki nesle g\u00f6re baz\u0131 i\u015fleri daha kolay halletmemizi sa\u011flarken, \u00fcretim ve ya\u015fama bi\u00e7imimizi de de\u011fi\u015ftirir, yeni alanlarda \u00fcretken olmam\u0131za vesile olur. Farz-\u0131 misal ben de nenem gibi \u00e7ama\u015f\u0131rlar\u0131 elde y\u0131kasayd\u0131m ya da annem gibi toplant\u0131 yapmak i\u00e7in arkada\u015flar\u0131mla ayn\u0131 odada bulu\u015fmak zorunda kalsayd\u0131m bu yaz\u0131 hatta belki bu dergi elinizde olamazd\u0131. Yerimizden kalkmadan al\u0131\u015fveri\u015f yapman\u0131n arac\u0131 olan telefon, ayn\u0131 zamanda hararetli bir konferansa kat\u0131lmam\u0131z\u0131 ve ba\u015fka \u00fclkelerdeki direni\u015fleri \u00f6\u011frenmemizi de sa\u011fl\u0131yor. \u0130ki ad\u0131ml\u0131k yola arabayla gitme konformizmini sunan teknoloji, y\u00fczlerce insan\u0131 ayn\u0131 anda varo\u015flardan \u015fehirdeki fabrikaya da ta\u015f\u0131yabiliyor ve o fabrikada \u00fcretilen mallar\u0131 d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir taraf\u0131na da\u011f\u0131tabiliyor. Tabii art\u0131k bu mallar\u0131n hangileri ger\u00e7ekten ihtiyac\u0131m\u0131z, hangileri bize ihtiya\u00e7 olarak yutturuluyor ve ekolojiye ne zararlar verme pahas\u0131na \u00fcretiliyor ve t\u00fcketiliyor?<\/p>\n

Evet, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz dijital teknolojilerinin kolay ula\u015f\u0131l\u0131r olmas\u0131 ve yayg\u0131nla\u015fmas\u0131yla, bilhassa kentlerde ve orta s\u0131n\u0131flarda ekrana ba\u011f\u0131ml\u0131 hareketsiz bir ya\u015fam bi\u00e7imi yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 da do\u011fru. Hem i\u015f hem sosyalle\u015fme hem de bo\u015f zaman faaliyetleri bir ekran \u00f6n\u00fcnde, fiziksel bir aktiviteye gerek olmadan ger\u00e7ekle\u015febiliyor. Bunun bir sebebi kapitalizmin s\u00fcrekli \u00fcretim – h\u0131zl\u0131 t\u00fcketim zincirinin devam etmesi i\u00e7in bir grup insan\u0131 k\u00f6le gibi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131rken bir grubu da teknolojiye ba\u011f\u0131ml\u0131 k\u0131lmas\u0131. Bir di\u011fer sebebi (ayn\u0131 zamanda sonucu) ise do\u011fadan uzakla\u015fm\u0131\u015f, insan-do\u011fa b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozmu\u015f olmam\u0131z. \u00dclkemiz \u00f6zelinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek topra\u011fa, hayvana, suya, denize ba\u011fl\u0131 \u00fcretimin bilerek zay\u0131flat\u0131lmas\u0131 ve bizlere ambalajl\u0131 \u00fcr\u00fcnlere ba\u011f\u0131ml\u0131, g\u00fcya janjanl\u0131 bir hayat sunulmas\u0131. Ondan sonra da dilimize “teknoloji bizi tembelle\u015ftiriyor” kli\u015fesini yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131vermesi…<\/p>\n

\u0130\u015fte bu noktada, teknolojinin bizi tembelle\u015ftirip tembelle\u015ftirmedi\u011finden \u00f6tesini g\u00f6r\u00fcp, hangi ihtiya\u00e7lar\u0131 ve neye ra\u011fmen kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorgulamak icap ediyor. Bu ihtiya\u00e7lar\u0131n belirlenmesinde; neyin ne kadar \u00fcretilip t\u00fcketilece\u011finde \u00f6zne olup olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 fark etmemiz gerekiyor.<\/p>\n

Onlar\u0131 kendi silah\u0131yla vurmak<\/b><\/p>\n

Kapitalizm ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n m\u00fclkiyetini elinde tutan b\u00fcy\u00fck sermaye, teknolojik geli\u015fimi kendi ihtiya\u00e7lar\u0131 yani egemenliklerini korumak, geli\u015ftirmek ve daha fazla k\u00e2r elde edebilmek i\u00e7in y\u00f6nlendirir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ileri teknoloji, t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n y\u00f6netilmesi, yarat\u0131lan g\u00f6zetim ve t\u00fcketim toplumunun b\u00fcy\u00fck \u015firketlerin menfaatine daha da peki\u015fmesi amac\u0131yla da kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u0130nsana de\u011fil k\u00e2ra ve do\u011faya de\u011fil s\u00fcrekli b\u00fcy\u00fcmeye \u00f6nem veren kapitalizmden, toplumsal ihtiya\u00e7lara g\u00f6re ve ekoloji uyumlu bir teknoloji planlamas\u0131 beklenemez. Onun i\u00e7in insanlar, s\u00f6m\u00fcr\u00fclecek i\u015f g\u00fcc\u00fc ve mallar\u0131n sat\u0131laca\u011f\u0131 pazarlard\u0131r; do\u011fa ise m\u00fcmk\u00fcnse bedavaya getirilecek, de\u011filse sava\u015f filan \u00e7\u0131kar\u0131larak i\u015fgal edilecek bir ham maddeden ibarettir. Ancak yine de kapitalist rekabet ile ortaya \u00e7\u0131kan teknolojik geli\u015fmenin ve bilimin, insanl\u0131\u011f\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131 hatta do\u011fan\u0131n kendini onarmas\u0131na yard\u0131m etmek amac\u0131yla da kullan\u0131labilece\u011fi hesaba kat\u0131lmal\u0131d\u0131r. Yeter ki bu \u00f6rg\u00fctl\u00fc ve planl\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn kar\u015f\u0131s\u0131nda biz de \u00f6rg\u00fctl\u00fc ve planl\u0131 olarak direnebilelim.<\/p>\n

Asl\u0131nda insanlar\u0131 uyu\u015fturan ve tembelle\u015ftiren teknoloji de\u011fil, toplumu edilgen ve kendine tabi k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015fan bu sistemdir. Toplumsal devinimler esnas\u0131nda gerek internet gerekse silah teknolojilerinin, sistemin aleyhine kullan\u0131lmas\u0131 olduk\u00e7a dinamik \u00f6rnekler yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Arap Bahar\u0131’ndan Meksikal\u0131 Zapatistalar’a, D\u00fcnya Sosyal Formu’ndan eko k\u00f6ylerin \u00f6rg\u00fctlenme a\u011f\u0131na kadar d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda, ileri teknolojiler kullanarak ba\u015far\u0131lm\u0131\u015f sisteme kar\u015f\u0131 duru\u015flar vard\u0131r. \u015eu minicik adam\u0131zda bizler de s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc, i\u015fgali, insan haklar\u0131 ihlallerini, do\u011fan\u0131n talan\u0131n\u0131 de\u015fifre etmek ve bunlara kar\u015f\u0131 bilin\u00e7lenerek \u00f6rg\u00fctlenmek i\u00e7in en az ger\u00e7ek sokaklar kadar sanal alemleri (yeni kamusal alan olan sosyal medyay\u0131) da kullanmaktay\u0131z. Koronan\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 kapanmalara ra\u011fmen birbirimizle ve bar\u0131\u015f ad\u0131na adam\u0131z\u0131n g\u00fcney yar\u0131s\u0131ndaki dostlar\u0131m\u0131zla ileti\u015fimde kalabilmek i\u00e7in teknolojiden yararlanmaktay\u0131z. \u015eirketlerin veya devlet kurumlar\u0131n\u0131n web sitelerinden bilgiye ula\u015fmam\u0131z\u0131n ve ba\u015f\u0131m\u0131za \u00f6r\u00fclecek \u00e7oraplardan haberdar olmam\u0131z\u0131n, yaz\u0131 yazmam\u0131z\u0131n, \u00f6rg\u00fctlenip protesto yapmam\u0131z\u0131n, direni\u015fimizi moral y\u00f6n\u00fcnden besleyen k\u00fclt\u00fcrel ve sanatsal \u00fcretimleri payla\u015fmam\u0131z\u0131n bir arac\u0131 olan bili\u015fim teknolojisi, e\u011fer ona ba\u011f\u0131ml\u0131 ve sisteme tabi olursak, bir tembelle\u015ftirme arac\u0131 olabilir.<\/p>\n

Bir kli\u015fe de benden: \u00c7aresiz de\u011fil, \u00e7are sizsiniz<\/b><\/p>\n

Bilgisayar, telefon veya televizyon ekran\u0131 seni edilgenle\u015ftirip, konforunu bozmadan izlemen i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015fsa da bu tasar\u0131m\u0131 tersine \u00e7evirip sistemi kendi silah\u0131yla vurmak senin elinde. Ama ne kadar bilin\u00e7li ve yeni moda deyi\u015fle “fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 y\u00fcksek” olursan ol, bil ki bunu yaln\u0131z ba\u015f\u0131na yapamazs\u0131n.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Argasdi’nin 61. say\u0131s\u0131ndan Tembellikle iligili makalelerimizi payla\u015fmaya devam ediyoruz. “Tembelle\u015ftiren Teknolojiden Harekete Ge\u00e7iren Bili\u015fsel Devrime” isimli makalemiz aktivistimiz Nazen \u015eansal taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131. keyifli okumalar dileriz…<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":8163,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,44,9,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/182a75fb-a400-49f0-a549-164cfcb08bdd.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-27E","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8162"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8162"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8162\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8165,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8162\/revisions\/8165"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/8163"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8162"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8162"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8162"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}