{"id":8676,"date":"2022-02-23T12:30:19","date_gmt":"2022-02-23T10:30:19","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8676"},"modified":"2022-02-23T12:30:19","modified_gmt":"2022-02-23T10:30:19","slug":"biedermann-ile-kundakcilar-oyunu-ve-cevapsiz-kalan-bizi-yakacak-olan-nedir-sorusu-pinar-piro-nazen-sansal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8676","title":{"rendered":"\u201cBiedermann ile Kundak\u00e7\u0131lar\u201d Oyunu ve Cevaps\u0131z Kalan \u201cBizi Yakacak Olan Nedir?\u201d Sorusu – P\u0131nar Piro & Nazen \u015eansal"},"content":{"rendered":"

Bu yaz\u0131da size, Lefko\u015fa Belediye Tiyatrosu\u2019nun sahneledi\u011fi “Biedermann ile Kundak\u00e7\u0131lar” oyunun d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fcklerini aktarmak niyetindeyiz. Ama \u00f6nce, oyuna giderkenki beklentimizi vurgulamak ad\u0131na Lefko\u015fa Belediye Tiyatrosu\u2019nun ge\u00e7mi\u015fine k\u0131saca de\u011finmek isteriz: Kimseye boyun e\u011fmeyen, demokrat ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 sanat\u00e7\u0131lar olduklar\u0131 i\u00e7in Devlet Tiyatrolar\u0131’ndan at\u0131l\u0131p 1980\u2019de Belediye Tiyatrosu’nu kurmalar\u0131ndan bu yana, sanat\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunmaktan vazge\u00e7meyi\u015fleri, her d\u00f6neme ayna tutup halka y\u00f6n g\u00f6steren oyunlar sahnelemeleri ile k\u00fclt\u00fcrel m\u00fccadelemizin en \u00f6nemli unsurlar\u0131ndan oldular. Adeta bir okul misali, Lefko\u015fa gen\u00e7lerini ve ilerici, sol kesimi e\u011fittiler. Zaman geldi toplumu eyleme \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131lar, sokak hareketini besleyen oyunlar sahnelediler. Oyuncusuyla,\u00a0 yazar\u0131yla, y\u00f6netmeniyle, \u0131\u015f\u0131k\u00e7\u0131s\u0131yla, dekorcusuyla, tasar\u0131mc\u0131s\u0131yla her oyun i\u00e7in \u00f6zenle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. B\u00f6ylesi bir emek de her zaman ayakta alk\u0131\u015fland\u0131.<\/p>\n

Max Frisch\u2019in yazd\u0131\u011f\u0131 ve Nehir Demirel\u2019in y\u00f6netti\u011fi Biedarmann ile Kundak\u00e7\u0131lar da oyuncular\u0131n \u00fcst\u00fcn ba\u015far\u0131s\u0131 ve dekor, kost\u00fcm, afi\u015f\/bro\u015f\u00fcr tasar\u0131m\u0131, gi\u015fe-bilet ekiplerinin yarat\u0131c\u0131 ve titiz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ile seyirciye sunuldu. Oyun, maddiyat\u00e7\u0131, bencil, \u015fiddete duyars\u0131z, aymaz Biedermanlar ile \u00fclkeyi yak\u0131p y\u0131kan kundak\u00e7\u0131lar\u0131n hik\u00e2yesini anlat\u0131yor. Biedermann, fabrika sahibi zengin bir adamd\u0131r. \u015eehirde kundaklama olaylar\u0131 ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Biedermann, kundak\u00e7\u0131lar\u0131 kast ederek “Bunlar\u0131n hepsini yakacaks\u0131n!” diye tepkisini ve tedirginli\u011fini yans\u0131t\u0131r. Fakat kendini ac\u0131nd\u0131rarak kalacak yer isteyen bir yabanc\u0131y\u0131 ve daha sonra gelen bir arkada\u015f\u0131n\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva ahlak\u0131ndaki \u201cfakirlere ac\u0131ma ve iyi davranma\u201d \u00f6zelli\u011finden dolay\u0131 evine kabul eder. Bayan Biedermann da asl\u0131nda i\u011fren\u00e7 buldu\u011fu bu insanlara, zenginlere \u00f6zg\u00fc y\u00fcce g\u00f6n\u00fcll\u00fc bir vericilikle ikramlarda bulunur. Misafirlerin kundak\u00e7\u0131 olmas\u0131ndan \u015f\u00fcphelenmesine ra\u011fmen onlar\u0131 kovamayan Biedermann, di\u011fer taraftan zor durumda olan orta\u011f\u0131na ve orta\u011f\u0131n\u0131n ac\u0131 i\u00e7indeki kar\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 umursamaz davran\u0131r. Bu, Bidermann gibilerin ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve vicdan rahatlatma \u00e7abas\u0131d\u0131r. \u00c7at\u0131 kat\u0131na yerle\u015fen ve evi benzin varilleriyle dolduran kundak\u00e7\u0131lar, niyetlerini a\u00e7\u0131k\u00e7a belli ettiklerinde dahi Bidermann’\u0131n aymazl\u0131\u011f\u0131 devam edecektir. Oyunun bir sahnesinde eve gelen polis de kundaklama haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6recek ancak Nazi selam\u0131 \u00e7ak\u0131p gidecektir.<\/p>\n

Max Frish, Hitler Almanya’s\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek yazd\u0131\u011f\u0131 bu oyunda, fa\u015fizmin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilemez t\u0131rman\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u0131radan vatanda\u015f\u0131n aymazl\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fcr. S\u0131radan vatanda\u015f, k\u00f6t\u00fc vicdan\u0131, p\u0131s\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131, ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve umursamazl\u0131\u011f\u0131 ile fa\u015fizme kucak a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Oyunun zay\u0131f noktas\u0131n\u0131n, fa\u015fizm olgusunun tek y\u00f6nl\u00fc ve \u00f6znel bir a\u00e7\u0131dan dile getirili\u015fi oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Fa\u015fizmin y\u00fckseli\u015finde k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva kesimin aymazl\u0131\u011f\u0131 kadar ekonomik, sosyal sorunlar\u0131n da rol oynad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Yazar, oyunda Bidermann’\u0131 odak noktas\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131ndan bu sorunlar\u0131 g\u00f6rmezden geliyor. \u0130\u015fte bu noktada sahne yorumunda metni g\u00fcncelle\u015ftirmekten ka\u00e7\u0131nmayan \u00f6zg\u00fcr bir yakla\u015f\u0131m\u0131n bu sorunun \u00fcstesinden gelebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.(1)<\/p>\n

Max Frisch, tavr\u0131 ve mesaj\u0131 net olan, emek\u00e7i s\u0131n\u0131ftan yana bir oyun yazmam\u0131\u015f. Soyut bir yap\u0131ya sahip olan oyun, Brecht\u2019in tan\u0131mlamas\u0131 ile “\u00f6\u011fretisiz bir \u00f6\u011freti oyunu”dur. Bu, yazar\u0131n tercihi iken y\u00f6netmenler oyunun sahnelenece\u011fi d\u00f6nemin ve toplumun \u00f6zelliklerine g\u00f6re ve daha \u00f6nemlisi kurumunun gelene\u011fine uygun bir \u015fekilde dramaturjiyi ve uyarlamay\u0131 pek tabii yapabilmelidir. \u00d6rne\u011fin ayn\u0131 oyun T\u00fcrkiye\u2019de Dostlar Tiyatrosu taraf\u0131ndan sahnelenirken Genco Erkal, oyunun kar\u015f\u0131l\u0131k bulaca\u011f\u0131 toplumu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak kundak\u00e7\u0131lar\u0131 k\u00f6ktendincilik ile imgelemi\u015f ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarla hesapla\u015fmaya gitmi\u015f. Ancak biz, Belediye Tiyatrosu\u2019nun oyununu izledi\u011fimiz zaman b\u00f6ylesi net bir uyarlama veya bizim toplumumuzdaki tehlikelere a\u00e7\u0131k bir g\u00f6nderme g\u00f6remiyoruz. Oyunda Biedermann ailesi, \u201cbana dokunmayan y\u0131lan bin ya\u015fas\u0131n\u201d mant\u0131\u011f\u0131nda, kendi \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n yok olmas\u0131 korkusu ile ya\u015fayan ultra zenginleri resmetti\u011finden, seyirci olarak empati kurup kendimizi ve orta s\u0131n\u0131f\u0131n zaaflar\u0131n\u0131 sorgulamam\u0131z\u0131 sa\u011flam\u0131yor. Kundak\u00e7\u0131lar ise oyuncular\u0131n \u00fcst\u00fcn performans\u0131na ra\u011fmen, toplumumuzda kimi veya neyi temsil etti\u011fi \u00e7ok net olmayan karakterler olmu\u015f. Yani oyunun ard\u0131ndan seyirci kendisine “Bizi yakacak olan nedir?” diye sordu\u011fu zaman bir cevap bulam\u0131yor. Evimizin\/\u00fclkemizin i\u00e7ine kadar girip, alay edercesine, zaaflar\u0131m\u0131zdan yararlanarak bizi i\u00e7ten yakan nedir? Kundak\u00e7\u0131lar bu toplum i\u00e7in hangi tehlikeyi temsil ediyor? Yakla\u015fan fa\u015fizm mi? \u0130thal edilen dinsel gericilik, yobazl\u0131k m\u0131? Kendi konforumuz i\u00e7in irademizi ve onurumuzu satmak m\u0131? Yoksa kundak\u00e7\u0131lar bir tehdit de\u011fil, bir f\u0131rsat m\u0131; kapitalizmi yakma potansiyeline sahip olanlar m\u0131? Bizce hepsi olabilir ama oyun hi\u00e7birini s\u00f6ylemiyor. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck bro\u015f\u00fcrde de vurgulanan “A\u015fa\u011f\u0131 s\u0131n\u0131flarda h\u00e2l\u00e2 bir s\u0131n\u0131f farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilmesine \u00fcz\u00fcl\u00fcyorum.” ironisiyle, s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00f6zellklerini do\u011fru d\u00fcr\u00fcst resmetmeden s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkilerini de sahneye ta\u015f\u0131maya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda mesaj hepten mu\u011flakla\u015f\u0131yor.<\/p>\n

Na\u00e7izane g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcze g\u00f6re Lefko\u015fa Belediye Tiyatrosu, t\u00fcm ekibin sayg\u0131 de\u011fer emeklerine ra\u011fmen bu oyunda, kurumun gelene\u011finde var olan, izleyiciyi e\u011fitme ve ileriye ta\u015f\u0131ma misyonunu yerine getiremiyor. Bask\u0131lara ba\u015fkald\u0131r\u0131p bedel \u00f6deyerek kurulan ve seyircisi i\u00e7in bir okul olma a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da ta\u015f\u0131yan Belediye Tiyatromuz, i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fimiz ekonomik ve sosyal bask\u0131lar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 b\u00f6ylesi bir d\u00f6nemde, suya sabuna dokunmayan oyunlar se\u00e7memeli, \u201cgenel izleyici\u201dyi ge\u00e7i\u015ftirecek mesajlar\u0131 yans\u0131tmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131d\u0131r. T\u0131pk\u0131 oyunda k\u00fc\u00e7\u00fck ama \u00e7ok \u00f6nemli bir rol\u00fc olan yazar\/ayd\u0131n gibi; bertaraf olmamak istiyorsa taraf olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

 <\/p>\n

(1)Zehra \u0130p\u015firo\u011flu, K\u00f6ktendincilik ve Milliyet\u00e7ilik K\u0131skac\u0131ndaki Kundak\u00e7\u0131lar<\/i><\/p>\n

\"biedermann<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bu yaz\u0131da size, Lefko\u015fa Belediye Tiyatrosu\u2019nun sahneledi\u011fi “Biedermann ile Kundak\u00e7\u0131lar” oyunun d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fcklerini aktarmak niyetindeyiz. Ama \u00f6nce, oyuna giderkenki beklentimizi vurgulamak ad\u0131na Lefko\u015fa Belediye Tiyatrosu\u2019nun ge\u00e7mi\u015fine<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,9,42,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-2fW","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8676"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8676"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8676\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8678,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8676\/revisions\/8678"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8676"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8676"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8676"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}