{"id":8853,"date":"2022-05-18T09:11:02","date_gmt":"2022-05-18T07:11:02","guid":{"rendered":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8853"},"modified":"2022-05-18T09:11:02","modified_gmt":"2022-05-18T07:11:02","slug":"kulturumuzde-dugunler-sifa-alcicioglu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baraka.cc\/?p=8853","title":{"rendered":"K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde D\u00fc\u011f\u00fcnler &#8211; \u015eifa Al\u00e7\u0131c\u0131o\u011flu"},"content":{"rendered":"<p>Onu, hep o g\u00fczel bah\u00e7esinde otururken hat\u0131rlar\u0131m. Gancelliyi a\u00e7t\u0131ktan sonra sa\u011fl\u0131 sollu ya\u011f tenekelerinde s\u0131ra s\u0131ra dizili \u00e7i\u00e7ekleri kar\u015f\u0131lard\u0131 sizi\u2026 Rengarenk mis ve arpa \u00e7i\u00e7ekleri, katmerli laleleriyle mis t\u00fct\u00fcl\u00fc bu bah\u00e7eden ge\u00e7tikten sonra g\u00fczel y\u00fczl\u00fc, beyaz tenli bir kad\u0131n \u00e7\u0131kard\u0131 kar\u015f\u0131n\u0131za&#8230; Nenem ise onu k\u00f6ylerine gelin geldi\u011fi haliyle hat\u0131rlar. O zamanlar 8-9 ya\u015flar\u0131nda bir k\u0131z \u00e7ocu\u011fu olan nenem, \u015feherden ka\u00e7\u0131r\u0131l\u0131p getirilen gelini di\u011fer k\u00f6yl\u00fcler gibi merak eder. \u00c7ocuk olman\u0131n avantaj\u0131yla gelini g\u00f6rmek i\u00e7in kom\u015fu evin penceresine g\u00f6z\u00fcn\u00fc dayamaktan \u00e7ekinmez. Gelin, \u201chamamdan yeni \u00e7\u0131km\u0131\u015f, pambuk gibi g\u00fczel bir k\u0131z\u201dd\u0131r ko\u015farak eve haberi g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<p>Onlar severek ve ka\u00e7arak evlense de ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda K\u0131br\u0131s\u2019ta evlenmek zorunlu bir rit\u00fcel gibiydi. Evlenecek \u00e7iftler, \u00e7o\u011funlukla birbirini tan\u0131maz hatta nik\u00e2h sonras\u0131nda ilk kez kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rlard\u0131. Evlilik olay\u0131, daha \u00e7ok ailelerin kendi aras\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zl\u00fc anla\u015fmayla ger\u00e7ekle\u015firdi. Aile aras\u0131 evliliklere s\u0131k\u00e7a rastlan\u0131r, o\u011flan\u0131n paras\u0131 yoksa i\u015f yoku\u015fa s\u00fcr\u00fcl\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p>\u00c7ocuk ya\u015fta evlendirilen gelinlerin say\u0131s\u0131 da az de\u011fildi ne yaz\u0131k ki.\u00a0 Annem, 11 ya\u015f\u0131nda ni\u015fanland\u0131r\u0131lan bir akrabas\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 travmay\u0131 h\u00e2l\u00e2 ac\u0131yla hat\u0131rlar. Kendisinden 15 ya\u015f b\u00fcy\u00fck olan damat, evlenene de\u011fin \u015feker getirip kap\u0131 aral\u0131\u011f\u0131ndan verirmi\u015f. D\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan, tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 bir adamla yuva kurmas\u0131 beklenen gelin, \u00a013 ya\u015f\u0131nda bir \u00e7ocuk olarak onu eve g\u00f6t\u00fcrmeyen ailesinin ard\u0131ndan \u00e7ok g\u00f6zya\u015f\u0131 d\u00f6km\u00fc\u015f. O d\u00f6nemlerde ya\u015fanan en b\u00fcy\u00fck ac\u0131 ise Araplara verilen daha do\u011frusu para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sat\u0131lan k\u0131zlard\u0131r\u2026<\/p>\n<p>Hen\u00fcz hi\u00e7bir \u015feyin fark\u0131nda olmayan \u00e7ocuk gelinlerin evlendirildi\u011fi 1930 ile 1950\u2019li y\u0131llar\u0131n ard\u0131ndan evlilikler de farkl\u0131l\u0131k g\u00f6stermeye ba\u015flar, insanlar g\u00f6r\u00fcc\u00fc usul\u00fcyle de olsa evlenmeden \u00f6nce tan\u0131\u015fma olana\u011f\u0131 yakalarlar.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz evliliklerinde kad\u0131nlar\u0131n daha fazla s\u00f6z hakk\u0131 sahibi olmas\u0131, evlilik ya\u015f\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fcmesi gibi olumlu etkiler olsa da kad\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma ya\u015fam\u0131 ard\u0131ndan evdeki sorumluluklar\u0131, \u00e7ocuk ve ya\u015fl\u0131 bak\u0131m\u0131 gibi g\u00f6revleri yerine getirmeye \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 evliliklerin h\u00e2l\u00e2 Ataerkil d\u00fczenin bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu kan\u0131tlar y\u00f6ndedir. Yine de seven iki insan\u0131n hayat\u0131n\u0131 birle\u015ftirmesi, bunu insanlarla payla\u015fmas\u0131 sadece bu k\u00fc\u00e7\u00fck ada yar\u0131s\u0131nda de\u011fil t\u00fcm d\u00fcnyada ayn\u0131 \u015fekilde \u00f6nem te\u015fkil eder.<\/p>\n<p><b>Peki ge\u00e7mi\u015fte d\u00fc\u011f\u00fcn t\u00f6renleri nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fiyordu?<\/b><\/p>\n<p>Bir zamanlar\u00a0 \u201c40 g\u00fcn 40 gece\u201d d\u00fc\u011f\u00fcn yaparlarm\u0131\u015f. Bu deyi\u015f yerini zamanla \u201c7 g\u00fcn, 7 gece\u201dye devretmi\u015ftir. G\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fc\u011f\u00fcnleriyse birka\u00e7 saatlik bir e\u011flence olarak kurgulanmaktad\u0131r. Eski y\u0131llarda ise d\u00fc\u011f\u00fcnler 1 haftal\u0131k bir s\u00fcreyi kapsard\u0131. Pazartesi g\u00fcn\u00fc<\/p>\n<p>ba\u015flayan bu seremoni bir hafta boyunca belirli g\u00fcnlerde devam ederdi. Kad\u0131nlar evin avlusunda toplan\u0131rken, erkekler de kahvehanede bulu\u015furdu.<\/p>\n<p>\u0130lk g\u00fcn kad\u0131nlar bir araya gelir ve yorgan dikilirdi. Nenemin anlatmas\u0131na g\u00f6re 3 ya da 5 tane olmal\u0131yd\u0131. Asl\u0131nda yorgan say\u0131s\u0131 ailenin vars\u0131ll\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re de\u011fi\u015firdi ama tek say\u0131 olmas\u0131 adettendi. \u00dcst \u00fcste kaplanan yorganlar\u0131n ard\u0131ndan \u00e7iftin bebeklerinin erkek \u00e7ocuk olmas\u0131 i\u00e7in bir erkek \u00e7ocuk yorgan\u0131n \u00fczerinde cirilenirdi.<\/p>\n<p>Sal\u0131 g\u00fcnleri bo\u015f ge\u00e7erdi. \u00c7ar\u015famba g\u00fcn ise k\u0131z\u0131n e\u015fyalar\u0131 yeni evine ta\u015f\u0131n\u0131r, gelin hamam\u0131 yap\u0131l\u0131r, insanlara yemek ikram edilirdi. K\u0131z\u0131n k\u0131nas\u0131, g\u00fcveyinin ise damat t\u0131ra\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilirdi. O gece testi oyunu oynat\u0131l\u0131rd\u0131. K\u0131rman\u0131n bereketi art\u0131raca\u011f\u0131, nazardan koruyaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle ve bekaretin son bulaca\u011f\u0131 inanc\u0131yla testi k\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Per\u015fembe g\u00fcn gelin ve damat ayn\u0131 eve ilk kez girerlerdi. Erke\u011fin sa\u011fd\u0131\u00e7, k\u0131z\u0131n ise yenge ad\u0131 verilen yard\u0131mc\u0131lar\u0131 olurdu.<\/p>\n<p>Cuma g\u00fcn\u00fc ise \u201cpa\u00e7a g\u00fcn\u00fc\u201dyd\u00fc. O g\u00fcn gelin haz\u0131rlan\u0131p ortaya \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r. Yenge taraf\u0131ndan \u00e7ar\u015faftaki kan aile b\u00fcy\u00fcklerine g\u00f6sterilerek bah\u015fi\u015f toplan\u0131rd\u0131. Ard\u0131ndan bir hafta boyunca m\u00fcbareki s\u00fcrerdi. Gelin her g\u00fcn ayr\u0131 bir k\u0131yafet giyer ve tebrik kabul ederdi. M\u00fcbarekinin son g\u00fcn\u00fcnde gelinin siyah renk bir gelinlik giymesi de adetler aras\u0131nda yer almaktayd\u0131. Konuklara \u015fekerleme, lokum, \u015ferbet gibi ikramlarda bulunurlard\u0131.<\/p>\n<p>T\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7te \u00e7alg\u0131c\u0131lara b\u00fcy\u00fck i\u015f d\u00fc\u015fmekteydi. \u0130nsanlar\u0131 davet eden, e\u011flenceyi ba\u015flatan onlard\u0131. D\u00fcplek\u00e7i, tef\u00e7i ve kemaneciden olu\u015fan ekip kad\u0131nlar taraf\u0131nda, davul, zurna ve kemaneciden olu\u015fan ekip erkekler taraf\u0131nda bulunurdu. Kad\u0131nlar taraf\u0131na, bir ya da iki kad\u0131n yan\u0131nda bir de g\u00f6zleri g\u00f6rmeyen kemaneci davet edilirdi.<\/p>\n<p>Sunulan ziyafetler ise b\u00f6lgeye g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterirdi. Baz\u0131 b\u00f6lgelerde herse yap\u0131l\u0131r, baz\u0131lar\u0131nda ise f\u0131r\u0131na et ve patates konur, i\u00e7ki ikram\u0131 yap\u0131l\u0131rd\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki d\u00fc\u011f\u00fcnler genellikle uzun kuyruklar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu tebrik kabul\u00fc \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015fiyor. \u0130kram olarak pasti\u015f ya da i\u00e7i dolu ad\u0131 verilen kurabiyeler sunuluyor. 1990\u2019l\u0131 y\u0131llarda bunlar\u0131n yan\u0131nda sigara ikram etmek de adettendi.<\/p>\n<p>D\u00fc\u011f\u00fcnlerde \u00f6nemli bir nokta ise giyilen k\u0131yafetlerdi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde kad\u0131nlar gelinlik denen beyaz bir elbise, erkekler ise tak\u0131m k\u0131yafet giyerler. 1800 ve 1900\u2019l\u00fc y\u0131llar aras\u0131nda kad\u0131nlar\u0131n bindall\u0131 olarak bilinen ve \u015fimdilerde k\u0131na gecelerinde giyilen simli s\u0131rma i\u015flemeli kadife kuma\u015ftan giysiyi giydikleri biliniyor. Daha sonraki y\u0131llarda giyilen gelinlikler, ta\u00e7 ve \u00e7i\u00e7ek gibi aksesuarlarla s\u00fcslenerek kullan\u0131lm\u0131\u015f ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcze de\u011fin gelmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlar\u0131n mal gibi g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc, \u00e7ocuk ya\u015fta evlendirildi\u011fi, parayla al\u0131n\u0131p sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zamanlar tarihe kara bir not olarak \u00e7oktan ge\u00e7ti. Kad\u0131n\u0131n namusunu \u00e7ar\u015fafta arayan onur k\u0131r\u0131c\u0131 zihniyet art\u0131k g\u00f6r\u00fclmese de \u201cevlenme ya\u015f\u0131\u201d bask\u0131s\u0131 son bulmu\u015f de\u011fildir.<\/p>\n<p>D\u00fc\u011f\u00fcnler ge\u00e7mi\u015fte oldu\u011fu gibi insanlar\u0131 bir araya toplayan mutlulu\u011fu payla\u015fan e\u011flenceli organizasyonlard\u0131r. Evlenecek t\u00fcm \u00e7iftlere de \u201conlar ermi\u015f murad\u0131na biz \u00e7\u0131kal\u0131m kerevetine\u201d demek d\u00fc\u015fer\u2026<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><i>Kaynaklar:<\/i><\/p>\n<p><i>https:\/\/www.acarindex.com\/pdfler\/acarindex-e04ac889-4bd7.pdf<\/i><\/p>\n<p><i>K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Folklor\u00fc, O\u011fuz Yorganc\u0131o\u011flu.<\/i><\/p>\n<p><i>Foto\u011fraf Mehmet Altuner\u2019in ar\u015fivinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. (9-8-1953, Nesrin- H\u00fcseyin Bacavuz)<\/i><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/nesrin-h\u00fcseyin-bacavuz.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-medium wp-image-8854\" alt=\"nesrin- h\u00fcseyin bacavuz\" src=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/nesrin-h\u00fcseyin-bacavuz-186x300.jpg\" width=\"186\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/nesrin-h\u00fcseyin-bacavuz-186x300.jpg 186w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/nesrin-h\u00fcseyin-bacavuz-636x1024.jpg 636w, https:\/\/baraka.cc\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/nesrin-h\u00fcseyin-bacavuz.jpg 844w\" sizes=\"(max-width: 186px) 100vw, 186px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Onu, hep o g\u00fczel bah\u00e7esinde otururken hat\u0131rlar\u0131m. Gancelliyi a\u00e7t\u0131ktan sonra sa\u011fl\u0131 sollu ya\u011f tenekelerinde s\u0131ra s\u0131ra dizili \u00e7i\u00e7ekleri kar\u015f\u0131lard\u0131 sizi\u2026 Rengarenk mis ve arpa \u00e7i\u00e7ekleri,<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[40,67,38,9,42,1,39],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p4eHWX-2iN","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8853"}],"collection":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8853"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8853\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8855,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8853\/revisions\/8855"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8853"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8853"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/baraka.cc\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8853"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}